در تأليف عظيم خود او است . « 1 » او در اين نوشته ، استاد خود را جزو طبقه هفتم راويان تابعين برمىشمارد و بيشترين صفحات طبقهء فوق را به شرح حال او اختصاص مىدهد و با عبارت : « و كان عالما بالمغازي و السيرة و الفتوح و باختلاف الناس فى الحديث و الاحكام و اجتماعهم على ما اجتمعوا عليه ، و قد فسّر ذلك فى كتب استخرجها و وضعها و حدّث بها » « 2 » ، حوزه اطلاعات ، ميزان دانش و دامنهء علم و آگاهى او را براى ما روشن مىسازد . خطيب بغدادى در تاريخ بغداد ، به سبب توجه به بزرگانى كه در « مدينة السلام » سكونت داشتند ، به شرح حال وى مىپردازد . « 3 » ابن خلكان نيز در نوشتار خود ، به اخبار ابناى زمان مىپردازد ، شرحى از واقدى ارائه مىدهد . « 4 » توجّه ديگر ، از جانب علماى اهل حديث ، از جمله بخارى ، نسائى ، ابن كثير ، ابن حجر و ديگران است كه به بررسى ميزان وثوق وى پرداخته‌اند . زندگى واقدى محمد بن عمر بن واقد ، مكنى به « ابو عبد اللّه » و معروف به « واقدى » است . « 5 » او هاشمى يا اسلمى « 6 » و از موالى بود ، كه در سال 130 ه . در مدينه به دنيا آمد و در سال 207 ه . در بغداد به سن 78 سالگى درگذشت . « 7 » واقدى در سال 180 ه . به بغداد رفت و پس از سفرى به شام ، تا زمان مرگ در بغداد ساكن شد و از طرف مأمون عباسى كار قضاوت ناحيهء عسگر مهدى در بغداد را تا زمان مرگ به عهده داشت . « 8 » در دوران زندگى او ، عباسيان به خلافت رسيدند و سپس بغداد به دست منصور ساخته شد و آوازهء اين شهر و مركزيت علمى آن ، شخصيتهاى بنام را به سوى خود كشيد . « 9 » او خود در چگونگى ارتباطش با هارون الرشيد و يحيى بن خالد برمكى داستانى ذكر مىكند كه علاوه بر دلالت بر وسعت اطلاعاتش ، اشاره به ارتباط وى با دستگاه خلافت نيز دارد . « 10 » همچنين او را متمايل به تشيع دانسته و گفته‌اند تقيه مىكرده است . « 11 » با اين حال

--> ( 1 ) . ابن سعد ، طبقات الكبرى ، ج 5 ، ص 493 . ( 2 ) . همان جا . ( 3 ) . تاريخ بغداد ، ج 3 ، ص 4 . ( 4 ) . وفيات الاعيان ، ج 4 ، ص 348 . ( 5 ) . طبقات الكبرى ، ج 5 ، ص 493 . ( 6 ) . تاريخ بغداد ، ج 3 ، ص 4 . ( 7 ) . ابن حجر ، تهذيب التهذيب ، ج 9 ، ص 363 . ( 8 ) . طبقات الكبرى ، ج 5 ، ص 493 . ( 9 ) . تاريخ بغداد ، ج 1 ، ص 32 . ( 10 ) . طبقات الكبرى ، ج 5 ، ص 494 . ( 11 ) . الفهرست ، ص 144 .