« و رسول خدا ( ص ) جان سپرد ، در حالى كه سر او بر سينهء من بود ، و نفس او در كف من روان شد » . گرچه با اين فرمايش على ( ع ) ، جاى هيچ گونه بحث ديگرى باقى نمىماند ؛ اما بىثمر نيست اشاره كنيم ، رواياتى از خود عايشه نقل شده كه متعارض با اين گفتهء او در اينجاست . « 1 » همچنين ابن سعد در طبقات ذيل عنوان : « ذكر من قال توفّى رسول اللّه ( ص ) فى حجر على ابن ابى طالب » روايات متعددى آورده است ؛ « 2 » از جمله اين كه ابو غطفان از ابن عباس دربارهء سخن عايشه پرسيد . ابن عباس كه گويا از اين سخن ناراحت شده بود ، پاسخ داد : « به خدا سوگند ! رسول خدا ( ص ) در حالى از دنيا رفت كه بر سينهء على قرار داشت » . « 3 » سيد حميرى در شعر خود به اين مطلب اشاره دارد ، آنجا كه گويد : و سالت نفس أحمد في يديه * فالزمها المحيّا و الجبينا « 4 » روايت پنجم « اخبرنا محمد بن عمر ، اخبرنا محمد بن عبد اللّه عن الزهرى ، عن عروة ، عن عائشة قالت : اوّل من صلّى عليه ، يعنى النبى - صلّى اللّه عليه و سلّم - العبّاس ابن عبد المطلّب و بنو هاشم . . . » . « 5 » و ما تا آنجا كه كتب سيره و حديث را بررسى كرديم - به جز در طبقات - چنين روايتى وارد نشده و در طبقات ، اين مطلب از دو نفر نقل گرديده است : عايشه و ابن عباس . « 6 » با توضيحى كه خواهيم داد ، به نظر مىرسد تنها راوى اين خبر عايشه بوده و روايت تنها از طريق آل زبير گزارش شده است . روايت ابن عباس از طريق ابو بكر بن ابى سبره نقل شده و چنان كه پيش از اين گفتيم ، وى به شدت تضعيف شده و از جمله افراد حديث ساز معرفى گرديده است ؛ و اگر

--> ( 1 ) . قاضى نعمان ، شرح الاخبار ، ج 1 ، ص 140 و 141 ؛ بيهقى ، المحاسن و المساوى ، ص 298 ؛ هيثمى ، مجمع الزوائد ، ج 9 ، ص 112 ؛ ابن شهر آشوب ، مناقب ، ج 2 ، ص 234 . ( 2 ) . طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 262 و 263 . ( 3 ) . طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 262 و 263 . ( 4 ) . مناقب ، ج 2 ، ص 234 . ( 5 ) . طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 291 . ( 6 ) . طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 290 و 291 .