محمد الريشهري
369
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)
طبابت ، كار خداوند است قرآن كريم ، از ابراهيمِ خليل عليه السلام نقل مىكند كه فرمود : " وَ إِذا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ . « 1 » و چون بيمار شوم ، او ( خداوند ) شفايم مىدهد " . اين سخن ، بدين معناست كه طبابت ، كار خداوند متعال است و طبيب واقعى ، اوست . « 2 » خداوند است كه خواصّ درمانى را در داروها نهاد و در نظام آفرينش ، براى هر دردى دارويى آفريد « 3 » و به انسان ، استعداد شناخت دردها و داروها و چگونگى درمان آنها را عنايت كرد و بدين سان ، او را مظهر نامهاى " طبيب " و " شافى " خود ، قرار داد ، چنان كه پيامبران الهى نيز ( براى درمان بيمارىهاى جان ) مَظهر اين نامهاى مقدّس هستند . امام على عليه السلام ، در توصيف پيامبر صلى اللّه عليه و آله مىفرمايد : طَبيبٌ دَوّارٌ بِطِبِّهِ ، قَد أحكَمَ مَراهِمَهُ ، و أحمى مَواسِمَهُ ، يَضَعُ ذلِكَ حَيثُ الحاجَةُ إلَيهِ ، مِن قُلوبٍ عُمىٍ ، و آذانٍ صُمٍّ ، و ألسِنَةٍ بُكمٍ . مُتَتَبِّعٌ بِدَوائِهِ مَواضِعَ الغَفلَةِ ، ومَواطِنَ الحَيرَةِ . « 4 » طبيبى بود كه طبابت را بر بالين بيماران مىبُرد ، مرهم را درست بر جايى كه بايد ، مىنهاد و آن جا كه بايسته بود ، داغ مىنشاند . او اين همه را بدان جا مىرساند كه نيازمندش بود : دلهاى بىفروغ ، گوشهاى ناشنوا و زبانهاى ناگويا . با درمان خويش ، منزلگاههاى بىخبرى و جايگاههاى سرگشتگى انسان را مىجست . بنا بر اين ، از نگاه اسلام ، طبيب و دارو ، خواه براى روح ( جان / روان ) و خواه
--> ( 1 ) . شعرا : آيه 80 . ( 2 ) . ر . ك : دانشنامه احاديث پزشكى : بخش يكم / فصل يكم : پزشكى از ديدگاه اسلام / شفا از خداوند است . ( 3 ) . ر . ك : دانشنامه احاديث پزشكى : بخش يكم / فصل يكم / پزشكى از ديدگاه اسلام / هر دردى را درمانى است . ( 4 ) . نهج البلاغة : خطبه 108 ، عيون الحكم و المواعظ : ص 319 ح 5564 .