توضيحى درباره انواع غيبت فقيه بزرگوار شيخ زين الدين عامِلى معروف به شهيد ثانى رحمه‌اللّه « 1 » در بيان اقسام غيبت مىگويد : چون دانستى كه مراد از غيبت ، اين است كه درباره برادرت چيزى بگويى كه اگر به گوش او برسد ، يا به خودش بگويى ، يا به او گوشزد كنى ، ناراحت مىشود ، اينك بدان كه اين غيبت ، شامل ذكر عيب و نقص جسمى ، خانوادگى ، اخلاقى ، رفتارى ، گفتارى ، دينى و دنيايى او و حتّى معايب لباس و خانه‌اش مىشود . امام صادق عليه السلام در [ حديث منسوب به ايشان در ] مصباح الشريعة « 2 » به اين موارد اشاره كرده و فرموده است كه با گفتن عيب جسمى و رفتارى و معاملاتى و مذهبى و بىسوادى و امثال اينها ، غيبت صورت مىپذيرد . ذكر معايب جسمى ، مانند اين كه بگويى : فلانى ، چشمانش عيبناك است ، لوچ است ، يكْ چشم است ، كچل است ، قدكوتاه است ، دراز قد است ، سياه است ، زرد است ، و خصوصيات ديگرى از اين قبيل كه از شنيدن آنها ناراحت مىشود . ذكر معايب نژادى و خانوادگى ، مانند اين كه بگويى : پدرش فاسق يا پليد يا خسيس يا پينه‌دوز يا بافنده است ، و هر چيز ديگرى از اين دست كه خوشش نيايد .

--> ( 1 ) . وى از بزرگان فقهاى اماميه است كه در سال 966 ق ، در راه قسطنطنيه در ساحل دريا به شهادت رسيد . ( 2 ) . ر . ك : مصباح الشريعة : ص 204 .