3 . شناخت خدا از طريق شهود قلبى كامل‌ترين تفسير شناخت خدا با خدا ، شناخت او از طريق شهود قلبى است كه : " آفتاب آمد دليل آفتاب " . در شمارى از احاديث ، بدين گونه از تفسير اشاره شده ؛ از جمله آنچه در احاديث ، از صُحُف ادريس ، نقل شده است : بِالحَقِّ عُرِفَ الحَقُّ ، و بِالنّورِ أُهتُدِىَ إِلَى النّورِ وَ بِالشَّمسِ أُبصِرَتِ الشَّمسُ . « 1 » با حق ، حق شناخته مىشود و با نور ، به نور رَه بُرده مىشود و با خورشيد ، خورشيد ، ديده مىشود . صدر الدين شيرازى قدس‌سره در شرح اصول الكافى ، درباره شناخت خدا به خدا مىگويد : معرفت خدا با خدا ، دو گونه است : يكى ، ادراك ذات او با شهود و عرفان ناب ، و ديگرى ، باتنزيه و تقديس . « 2 » امام خمينى رحمه‌اللّه نيز در شرح عبارت " إعرفوا اللّهَ باللّهِ " مىگويد : تعيّنات ، همراه بر نداشت و سفر إلى اللّه محقَّق شد ، اوّل تجلّى [ اى ] كه حق تعالى برقلب مقدّسش [ مى ] كند ، تجلّى به الوهيت و مقام ظهور اسما و صفات است و اين تجلّى نيز به يك ترتيب منظّمى است از اسماى مُحاطه تا به اسماى محيطه رسد ، حَسَب قوّت و ضعف سير و قلب ساير ( سالك ) به تفصيلى كه در اين مختصر نگنجد تا آن كه منتهىشود به رَفض ( كنار نهادن ) كلّ تعيّنات عالم وجود ؛ چه از خود و چه از غير كه درمنازل و مراحل بعد ، آن نيز از خود است و پس از رَفض مطلق ، تجلّى به الوهيّت و مقام اللّه كه مقام احديّت ، جمع اسماى ظهورى است واقع شود ، و " إعْرِفوا اللّه بِاللّه " ، به مرتبه نازله اوّليه ، ظهور پيدا كند .

--> ( 1 ) بحار الأنوار : ج 95 ص 466 . ( 2 ) . شرح اصول الكافى : ج 3 ص 61 .