محمد الريشهري

62

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (عربى)

گناه ، نقش گناه در ستُردن نعمت الهى ونقش گناه در فرود آمدن عذاب ونقمت خداوند و . . . ودر نهايت ، آنچه باعث مىشود كه آثار گناه از صفحه ذهن ودل وزندگى پاك شود . فصل چهارم از اين باب ، درباره موضوع بسيار مهم " انحصارطلبى ( استئثار ) " است ، در مقابل " ايثار " . ابتدأ أحاديث هشدار دهنده از وقوع انحصارطلبى وبه‌كارگيرى آن ، عرضه شده است وآن گاه از اين حقيقت ، سخن رفته است كه پيامبر خدا از انحصارطلبى دور بوده است ؛ امّا آن بزرگوار از وقوع اين حالت زشت در ميان امّتش ، بويژه حاكمان وخليفگان آن در آينده خبر داده است . به لحاظ اهمّيت موضوع ، پس از روايات ، بحثي ارجمند وخواندنى درباره گونه‌هاى انحصارطلبى ونقد وتحليل رواياتى از پيامبر خدا آمده است كه حاكمان ، انحصارطلبى خواهند كرد ومؤمنان بر اين حالت آنان ، شكيبايى مىكنند ولب به اعتراض نمىگشايند ونشان داده شده است كه بر پايه مباني شناخت سَره از ناسَره ، اين روايات ، پايه‌اى ندارند ونمىتوان آنها را به پيامبر خدا نسبت داد . " آزاررسانى " ، موضوع فصل پنجم باب است كه با ترغيب بر جلوگيرى از " ايذا ( آزار ) " آغاز مىشود وبا بيان گونه‌ها ومصاديق آن ، ادامه مىيابد ودر پى آن ، بدترين أنواع آزاررسانى معرّفى شده است كه از جمله آنها آزاررسانى به أهل بيت ومجاهدان ووالدين وهمسايه است . در فصل ششم نيز " بخل " ، چگونگى وويژگىهاى آن آمده است . أحاديث نبوي درباره " بدعت " ، ابعاد آن ولزوم دورى گزيدن از بدعت‌گذاران ومسئوليت عالمان در برابر بدعت و . . . " بطالت " وآثار ناهنجار آن ، " تهمت " وسزاى آن وحكمِ همنشينى با تهمت‌زنندگان ، در فصول بعد ، عرضه شده است . آن گاه ، از " عيبجويى " ، طعن زدن به ديگران وجستجو از كاستىهاى مردمان