حكيم ابوالقاسم فردوسى

1208

شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى)

نگون بخت را زنده بر دار كرد * دل مرد بد كار را بيدار كرد سواران كه آيين گشسب سوار * بياورده بود از در شهريار چو كار سپهبد بفرجام شد * ز لشكر بسى پيش بهرام شد بسى نيز نزديك خسرو شدند * بمردانگى در جهان نو شدند چنان شد كه از بىشبانى رمه * پراگنده گردد بروز دمه [ كور كردن گستهم و بندوى ، هرمزد را ] چو آگاهى آمد بر شهريار * ز آيين گشسب آنك بد نامدار ز تنگى در بار دادن ببست * نديدش كسى نيز با مى بدست بر آمد ز آرام و ز خورد و خواب * همى بود با ديدگان پر آب بدر بر سخن رفت چندى ز شاه * كه پرده فروهشت از بارگاه يكى گفت بهرام شد جنگجوى * بتخت بزرگى نهادست روى دگر گفت خسرو ز آزار شاه * همى سوى ايران گذارد سپاه بماندند زان كار گردان شگفت * همى هر كسى راى ديگر گرفت چو در طيسفون بر شد اين گفتگوى * ازان پادشاهى بشد رنگ و بوى سر بندگان پر شد از درد و كين * گزيدند نفرينش بر آفرين سپاه اندكى بد بدرگاه بر * جهان تنگ شد بر دل شاه بر ببندوى و گستهم شد آگهى * كه تيره شد آن فرّ شاهنشهى همه بستگان بند برداشتند * يكى را بران كار بگماشتند كزان آگهى باز جويد كه چيست * ز جنگ آوران بر در شاه كيست ز كار زمانه چو آگه شدند * ز فرمان بگشتند و بىره شدند شكستند زندان و بر شد خروش * بران سان كه هامون بر آيد به جوش به شهر اندرون هرك بد لشكرى * بماندند بيچاره زان داورى همى رفت گستهم و بندوى پيش * زره دار با لشكر و ساز خويش يكايك ز ديده بشستند شرم * سواران بدرگاه رفتند گرم ز بازار پيش سپاه آمدند * دلاور بدرگاه شاه آمدند كه گر گشت خواهيد با ما يكى * مجوييد آزرم شاه اندكى كه هرمز بگشتست از راى و راه * ازين پس مر او را مخوانيد شاه بباد افره او بيازيد دست * بروبر كنيد آب ايران كبست شما را بويم اندرين پيش رو * نشانيم بر گاه او شاه نو و گر هيچ پستى كنيد اندرين * شما را سپاريم ايران زمين يكى گوشه‌اى بس كنيم از جهان * بيك سو خراميم با همرهان بگفتار گستهم يك سر سپاه * گرفتند نفرين بآرام شاه كه هرگز مبادا چنين تاجور * كجا دست يازد به خون پسر بگفتار چون شوخ شد لشكرش * هم آنگه زدند آتش اندر درش شدند اندر ايوان شاهنشهى * بنزديك آن تخت با فرّهى چو تاج از سر شاه برداشتند * ز تختش نگونسار برگاشتند نهادند پس داغ بر چشم شاه * شد آنگاه آن شمع رخشان سياه ورا همچنان زنده بگذاشتند * ز گنج آنچ بد پاك برداشتند