تأثير مىدارد چنانچه فرموده‌اند نماز موجب قرب است ، اگر كسى نماز كند و جميع قبايح را بجا آورد تأثير آن قبايح كه موجب بعد و حرمان است مانع است از تأثير نماز در قرب . و همچنين اگر طبيبى بگويد ريوند « 1 » مسهل است ، يعنى با شرايطى كه مقرّر است بخورند و چيزى كه منافى عمل او باشد بجا نياورند كار خود را مىكند ، پس اگر ريوند را بدون سحق كه يكى از شرايط عمل است ، يا با يك مثقال ترياك كه منافى عمل اوست بخورد و عمل نكند ، گفتهء طبيب خطا نشده خواهد بود . همچنين دعا را شرايط هست ، چنانچه سابقا دانستى : از تضرع و زارى ، و اهتمام ، و خداشناسى ، و عبادت ، و ترك معاصى ، و خوردن حلال ، و تقديم حمد و ثنا و صلوات ، و غير اينها از شرايط ، و رفع موانعى كه گذشت ، پس به هريك از اينها كه اخلال كند و دعايش مستجاب نشود منافات با وعدهء الهى ندارد ، و چون اين معنى در ضمن احاديثى كه سابقا در باب شرايط مذكور شد به وضوح پيوسته به همين اكتفا مىنمائيم . وجه سوّم : آن است كه گاه هست حق‌تعالى دعائى را مستجاب مىفرمايد ، و مصلحت در تأخير آن مىداند ، يا براى اينكه در اين وقت به او ضرر مىرساند ، يا مىخواهد كه او دعا كند و درجات او را در مراتب قرب زياده گرداند ، و اگر به زودى حاجت او را برآورد ترك دعا مىكند ، و به آن درجات عاليه فايز نمىگردد ، و بسا باشد كه حاجت مؤمنى را مستجاب كند ، و بعد از چندين سال به او بدهند .

--> ( 1 ) ريوند : بيخ ريواس ، بيخ چكرى ، غدّه‌اى است به شكل شلغم كه در زمين در اطراف ريشهء ريواس توليد مىشود ، اين غدّه‌ها را از زمين بيرون مىآورند و ريزريز و خشك مىكنند ، و در طب به صورت پودر ، كاشه ، قرص ، به عنوان مليّن و مسهل ، و محرّك اعمال هضم به كار مىرود ، و رنگ آن سرخ يا زرد مايل به تيرگى و تندبو است .