العلامة المجلسي
10
عين الحيات ( فارسى )
طول امل را از خود دور نمائى ، و به نعمتهاى خدا شكر كنى ، و از محرّمات الهى بپرهيزى « 1 » . و از حضرت امام جعفر صادق عليه السّلام پرسيدند از معنى زهد ، فرمود : آن است كه محرّمات الهى را ترك نمائى « 2 » . و امير المؤمنين عليه السّلام فرمود : مردم بر سه قسمند : زاهد ، و صابر ، و راغب . امّا زاهد پس اندوه و شادى دنيا از دل او به در رفته ، پس به چيزى از دنيا كه او را حاصل شود شاد نمىشود ، و بر چيزى از دنيا كه از او فوت شود تأسّف نمىخورد و محزون نمىشود . و امّا صابر پس آرزوى دنيا در دل او هست ، و چون ميسّر شد نفس خود را لجام مىكند و منع مىنمايد از آن براى عاقبت بدى كه از دنيا مىداند ، و به اين سبب آن را دشمن مىدارد . و امّا راغب در دنيا پس پروا ندارد كه از كجا دنيا را اخذ نمايد از حلال يا حرام ، و پروا نمىكند كه در تحصيل دنيا غرض فاسد و باطل شود يا نفسش هلاك شود يا مروّتش بر طرف شود ، پس اين جماعت در گرداب دنيا افتادهاند و دست و پا مىزنند و اضطراب مىكنند « 3 » . پس كسى كه خواهد ترك دنيا نمايد بايد اوّل تحصيل علم بكند ، و معلوم كند خدا كدام عمل را طلبيده ، و كدام طريقه را پسنديده ، و آثار پيغمبر و اهل بيت او صلوات اللّه عليهم را تتّبع نمايد ، يا از اهلش معلوم كند ، و سنّت و طريقهء ايشان را پيش گيرد ، و واجبات و سنّتها را به عمل آورد ، و محرمات و مكروهات را ترك نمايد ، و در هر امرى از امور ملاحظه نمايد كه شارع در آن باب چه تكليف نموده آن را به عمل آورد ، و مباحات خود را به نيّتهاى صحيح چنانچه در باب نيّت بيان كرديم به عبادت برگرداند .
--> ( 1 ) بحار الانوار 70 / 310 ح 3 . ( 2 ) بحار الانوار 70 / 311 ح 7 . ( 3 ) اصول كافى 2 / 456 ح 13 .