ان . دى ميكلوخو ماكلاى / اس . اى . بايوفسكى / ان . ان . تومانويچ / ز . ان . واروژيكينا / خ . ان . نيازوف / او . اف . اكيموشكين ( مترجم : سميرا اسماعيلى ، معصومه اختيارى ، مژده دهقان خليلى ، فاطمه نظرى ، مهدى نصيرى ، محسن معظمى )

115

فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى )

نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است . نوع خط : خط نستعليق منحصر به فرد وگاه شكسته . نوع جلد : صحافى اروپائى معاصر . ( 193 ) شماره نسخه : B 2145 - 7 نام كتاب : حسنات الحرمين . توضيح نام اثر : نيامده است . پديد آورنده : نام نويسنده اين كتاب به زبان عربى « محمد عبيداله » پسر عالم بزرگ صوفى « محمد معصوم » مىباشد . وى در سال 1079 قمرى / 1669 - 1668 ميلادى وفات نمود . اين اثر درباره مسافرت محمد معصوم جهت زيارت مكه و مدينه نگاشته شده است . نويسنده در اين سفر با پدر نيز همراه مىشود . مترجم : « محمد شكور » ، پسر بدر الدين نويسنده كتاب « حضرات القدس » و شاگرد عالم معروف صوفيه شيخ احمد سرهندى مىباشد . محمد شكور خود نيز شاگرد محمد عبيداله بوده است و ترجمه اين كتاب به زبان فارسى را به وى تقديم نموده است . تاريخ تأليف اثر : سال 1071 قمرى / 1661 - 1660 ميلادى . مكان تأليف : نيامده است . شرح اجمالى محتواى اثر : اين اثر به شرح زيارت محمد معصوم از مكه و مدينه مىپردازد ، اما بيشترين حجم اين اثر به خطبه خوانى محمد معصوم در زمان زيارت و عقايد وى در خصوص مسائل مذهبى تعلق دارد . مترجم در هنگام ترجمه اين كتاب برخى از عقايد مؤلف را خود تحليل و گسترش داده است . اين نسخه شامل 3 بخش ( فصل ) و مؤخره مىباشد . فصل اول ؛ شامل شروع سفر محمد معصوم در تاريخ 23 شعبان 1067 قمرى / 7 ژوئن 1675 به سوى مكه و مدينه ، عبور از هندوستان و درياى يمن ، فصل دوم ؛ مكه و ملاقات و گفتگوى محمد معصوم با ديگر عالمان دينى ، فصل سوم ؛ خطبه محمد معصوم در مسجد مدينه ، بازگشت به مكه و برگشت به هندوستان در تاريخ 27 رمضان 1068 قمرى / 29 ژوئن سال 1658 ، و مؤخره ؛ سفر بر فراز دريا و ملاقات شاگردان محمد معصوم با وى در هندوستان است . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : اين نسخه خطى كامل مىباشد و جزئى از مجموعه بزرگترى شامل چندين اثر ديگر درباره صوفيه مىباشد . تاريخ كتابت : سال 1299 قمرى / 1882 - 1881 ميلادى . مكان كتابت : بخارا . نام كاتب : ابو الغنى نسفى . اطلاعات حاشيه و پشت نسخه‌اى : اين نسخه خطى از نسخه ديگرى به تاريخ 12 جمادى الاول سال 1080 قمرى / 9 اكتبر 1669 مكتوب شده است . سابقه نسخه : اين نسخه خطى توسط مجموعه نسخهء خطى بخارا در سال 1915 ميلادى به انستيتو شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است . اندازه صفحه : 5 . 20 * 8 . 12 ؛ تعداد برگ : 34 ؛ تعداد سطر : 12 ؛ اندازه متن : 16 * 8 . نوع كاغذ : كاغذ شرقى ( آسياى مركزى ) . نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است ، متن كتاب داراى قابى رنگى مىباشد . نوع خط : خط نستعليق . نوع جلد : صحافى شرقى ، مقوائى با عطف چرمى . ( 194 ) شماره نسخه : C 1809 - 2 نام كتاب : مناقب غوثيه . توضيح نام اثر : نيامده است . پديد آورنده : محمد صادق شهاب سعدى قادرى . تاريخ تأليف اثر : نويسنده در مقدمه اين اثر از كتاب « تكميل الايمان » و نويسنده آن « عبدالحق دهلوى » متوفى در سال 1052 قمرى / 1643 - 1642 ميلادى يا در سال 1054 قمرى / 1645 - 1644 ميلادى نام مىبرد . بنابراين تاريخ نگارش اين اثر پس از اين تاريخ و پيش از سال 1160 قمرى / 1747 ميلادى است . مكان تأليف : نيامده است . شرح اجمالى محتواى اثر : اثرى مشهور در شرح زندگى و بيانات عالم بزرگ صوفى « شيخ عبدالقادر گيلانى » ملقب به « غوث الاعظم » است . وى بنيانگذار فرقيه قادريه بوده است . عبدالقادر جيلانى در 1 رمضان سال 470 قمرى / 18 مارس 1078 ميلادى در گيلان به دنيا آمد و در 11 ربيع الثانى سال 561 قمرى / 15 فوريه 1166 ميلادى از دنيا رفت .