هم در شبهات موضوعى ، به اين حديث استدلال نموده‌اند . نائينى ، محمد حسين ، فوائد الاصول ، ج 1 ، 2 ، ص 364 . عراقى ، ضياء الدين ، منهاج الاصول ، ج 4 ، ص 75 . آخوند خراسانى ، محمد كاظم بن حسين ، كفاية الاصول ، ص 388 . صدر ، محمد باقر ، بحوث فى علم الاصول ، ج 5 ، ص 63 . خمينى ، روح اللّه ، تهذيب الاصول ، ج 2 ، ص 172 . خمينى ، روح اللّه ، انوار الهداية فى التعليقة على الكفاية ، ج 2 ، ص 70 . مشكينى ، على ، تحرير المعالم ، ص 189 . مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 3 ، ص 50 . جزايرى ، محمد جعفر ، منتهى الدراية فى توضيح الكفاية ، ج 5 ، ص 236 . انصارى ، مرتضى بن محمد امين ، فرائد الاصول ، ج 1 ، ص 326 . فاضل لنكرانى ، محمد ، سيرى كامل در اصول فقه ، ج 11 ، ص ( 249 - 233 ) . فاضل لنكرانى ، محمد ، كفاية الاصول ، ج 4 ، ص 460 . حديث سفره حديث مورد استناد در اثبات برائت شرعى حديث سفره ، از احاديثى است كه براى اثبات برائت شرعى ، به آن استدلال شده است و مضمونى قريب به حديث سعه دارد . در اين حديث امام صادق عليه السّلام مىفرمايد : « ان امير المؤمنين عليه السّلام سئل عن سفرة وجدت فى طريق مطروحة كثير لحمها و خبزها و جبنها و بيضها و فيها سكين فقال امير المؤمنين عليه السّلام يقوّم ما فيها ثم يؤكل لانه يفسد و ليس له بقاء فاذا جاء طالبها غرموا له الثمن قيل له يا امير المؤمنين لا يدرى سفرة مسلم او سفرة مجوسى فقال هم فى سعة حتى يعلموا ؛ از امير مؤمنان عليه السّلام درباره سفره‌اى كه در راه انداخته شده است و بر روى آن مقدار زيادى نان ، گوشت ، پنير و تخم‌مرغ قرار دارد و چاقويى نيز بر روى آن است سؤال مىشود ، حضرت مىفرمايد : محتويات سفره ، قيمت‌گذارى شود و سپس خوردن آن جايز است ، زيرا در غير اين صورت ، فاسد مىشود و اگر صاحب آن آمد و قيمت آن را مطالبه كرد به او پرداخت شود . به حضرت گفته شد : ممكن است اين سفره را شخصى مجوسى انداخته باشد ، ايشان فرمود : تا وقتى كه علم به آن ندارند ، در امان هستند و مىتوانند محتويات سفره را بخورند » . « 1 » به كلامى كه در ذيل حديث آمده است ( هم فى سعة حتى يعلموا ) براى اثبات برائت ، استدلال شده است ، اما برخى به آن اشكال كرده‌اند كه اين قضيه خارجيه شخصيه است و حكم ، اختصاص به مورد خاص دارد و نمىتوان به غير آن سرايت داد ، زيرا تعبير ، « هم فى سعة حتى يعلموا » است ، نه « الناس فى سعة حتى يعلموا » تا قضيه كلى باشد و گفته شود مورد مخصص نيست . مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 3 ، ص 51 . جزايرى ، محمد جعفر ، منتهى الدراية فى توضيح الكفاية ، ج 5 ، ص 353 . حديث سكوت حديث مورد استناد در اثبات برائت شرعى ؛ انّ اللّه تعالى سكت عن اشياء . . . حديث سكوت ، از احاديثى است كه براى اثبات برائت شرعى به آن استدلال شده است . در اين حديث ، امام معصوم عليه السّلام مىفرمايد : « ان اللّه تعالى سكت عن اشياء لم يسكت عنها نسيانا فلا تكلفوها » . « 1 * » مضمون حديث اين است : جاهايى كه خداوند متعال نسبت به چيزهايى براى بندگان تكليفى صادر نكرده ، اين عدم صدور ناشى از نسيان وى نبوده است ، بنابراين ، شما نيز از پرسش درباره آنها سكوت كنيد و كارى نكنيد كه به آنها تكليف شويد . معلوم است كه با اين بيان ، نمىتوان به اين حديث ، براى برائت استدلال نمود ، زيرا مجراى برائت ( عدم وصول تكليف ) جايى است كه شارع تكليفى را بيان نموده ، اما به دلايلى به مكلف نرسيده است ، اما در اين حديث آمده است كه شارع ، درباره چيزهايى سكوت نموده و براى آن حكمى بيان نكرده است . به همين علت ، كسانى كه خواسته‌اند در دلالت حديث حجب بر برائت خدشه كنند تا به اين وسيله آن را از زمره ادله برائت خارج نمايند ، گفته‌اند : مراد از حجب ، سكوت است . نكته : در بحث برائت ، تنها براى شبهات تحريمى ، به حديث سكوت استدلال شده است . خمينى ، روح اللّه ، انوار الهداية فى التعليقة على الكفاية ، ج 2 ، ص 70 . جزايرى ، محمد جعفر ، منتهى الدراية فى توضيح الكفاية ، ج 5 ، ص 267 . مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 3 ، ص 53 . فاضل لنكرانى ، محمد ، سيرى كامل در اصول فقه ، ج 11 ، ص 250 . حديث غير متصل ر . ك : خبر مرسل حرام عمل محرّم و ممنوع حرام ، از اقسام محكوم به است كه شارع به ترك آن الزام نموده و به انجام آن رخصت نداده است . به بيان ديگر ، حرام عملى است كه انجام آن به خاطر مفسده موجود در آن جايز نبوده و فاعل آن مستحق ذم و عقوبت است ، مانند : قمار و شرب خمر . فيض ، على رضا ، مبادى فقه و اصول ، ص 111 . زحيلى ، وهبه ، اصول الفقه الاسلامى ، ج 1 ، ص 80 . عبد البر ، محمد زكى ، تقنين اصول الفقه ، ص 15 .

--> ( 1 ) . حر عاملى ، محمد بن حسن ، وسائل الشيعة ، ج 2 ، ص 1073 . ( 1 * ) . حر عاملى ، محمد بن حسن ، وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 129 .