جلال جلالى زاده
23
مبادى و اصطلاحات علم فقه ( فارسى )
امام شافعى : ابو عبد اللّه محمد بن ادريس بن عباس بن عثمان بن شافع بن سائب بن عبيد بن عبد يزيد بن هاشم بن عبد المطلب بن عبد مناف در سال 150 ه . در غزه چشم به جهان گشود و در 204 ه . ق . در فسطاط از دنيا رفت . او يكى از ائمه و فقهاى بزرگ چهارگانه در نزد اهل سنت و مؤسس مذهب شافعيه است . در كودكى پدرش درگذشت و با مادرش رهسپار مكه شد و در آنجا در فقر و تنگدستى پرورش يافت و حتى قادر به تأمين مخارج تحصيل نبود . قبل از هفتسالگى قرآن را حفظ كرد و در نزد اسماعيل بن قسطنطين كه عالم مكه بود قرائت قرآن را فراگرفت . فقه و حديث را در نزد سفيان بن عيينه ، امام اهل حديث ، و مسلم بن خالد زنگى ، فقيه مكه ، و سعيد بن سالم القداح و داوود بن عبد الرحمن العطار و عبد المجيد بن عبد العزيز بن ابو داوود آموخت . در سيزدهسالگى براى ادامه تحصيل به مدينه رفت و در آن هنگام موطأ امام مالك را حفظ كرده بود و مىخواست شخصا آن را از او فرا گيرد ولى امام مالك نخست سنش را درخور آن نمىدانست و از شافعى خواست كه كسى را همراه خود بياورد تا آن را بر او بخواند ، اما هنگامى كه قرائت شافعى را شنيد ، به سبب فصاحت و نيكو خواندن ، تحسين او را برانگيخت و از سال 163 ه . تا سال 179 ه . هنگام وفات امام مالك همراه و ملازم او بود . همينطور در مدينه از محضر عالمانى مانند ابراهيم بن سعد انصارى ، عبد العزيز بن محمد دراوردى ، ابراهيم بن ابو يحيى اسلمى ، محمد بن سعيد بن ابو فديك و عبد اللّه بن نافع الصائغ استفاده علمى برد . در سال 184 ه . ق به بغداد رفت و در نزد عالمان آن ديار بهويژه امام محمد بن حسن شيبانى شاگرد امام ابو حنيفه تتلمذ نمود . همهء كتابها و آثار او را در نزد او آموخت و مذهب حنفيه را بهطور كامل مطالعه كرد .