نمايندگى ولى فقيه سپاه پاسداران انقلاب اسلامى
64
اصطلاحات نظامى در فقه اسلامى ( فارسى )
اميرمؤمنان ( ع ) در مورد شرايط پرچمدار و نقش پرچم در جنگ چنين مىفرمايد : « وَ رايَتَكُمْ فَلاتَميلُوها ، وَ لاتُخَلُّوها ، وَ لا تَجْعَلُوها الّا بِايْدى شُجْعانِكُمْ ، وَالْمانِعينَ الذِّمارَ مِنْكُمْ ، فَانَّ الصَّابِرينَ عَلى نُزُولِ الْحَقائِقِ هُمُالَّذينَ يَحُفُّونَ بِراياتِهِمْ ، وَ يَكْتَنِفُونَها حِفافَيْها وَ وَراءَها وَامامَها ، لايَتَأَخَّرُونَ عَنْها فَيُسْلِمُوها ، وَ لايَتَقَدِّمُونَ عَلَيها فَيُفْرِدُوها » پرچمدار بايد فردى كارزار ديده و لايق باشد ؛ زيرا بناى فعاليت و كوشش سپاه به پرچم تكيه دارد . در صورتى كه پرچمدار فردى ضعيف و بى تجربه باشد و بيهوده ، به عقب باز گردد ، سپاهى را از هستى و افتخار ساقط خواهد كرد . چشمهاى افراد بايد هميشه به اهتزاز رايه و پرچم دوخته باشد ، و به هرجانب كه پيش مىرود بايد پيش روند ؛ زيرا پرچم در حقيقت به منزلهء نقشه جنگ است كه خط سير سربازان را در عمل نشان مىدهد . هرگز پرچمدار را تنها مگذاريد و او را به آسانى اسير دشمن نسازيد و از پرچم نيز پيش نيفتيد ، تا مبادا جزر و مد كارزار شما را از مركز حمله دور اندازد ، و در نتيجه خط ارتباط ميان شما قطع شود . « 1 » رِباطْ رِباط در لغت چيزى را گويند كه مَشك و چهار پا و غير آن را به وسيلهء آن ببندند و در اصل ، عبارت است از : بستن اسب در نقطهاى معين و تأسيس ساخلو براى مرزبانى . « 2 » جمع آن رُبُطْ است . در اصطلاح ، رباط و مرابط به مرز دارى ، اقامت گزيدن در مرز ، نگهبانى دادن در اطراف كشور و مرزها ، ديدبانى براى آگاهى از احوال دشمن و حفظ كشور از حملهء آنان اطلاق مىشود . « 3 » كمترين مدت براى صدق رباط و مرابط سه روز است و بيشترين آن چهل روز . چنانچه
--> ( 1 ) - نهجالبلاغه ، فيضالاسلام ، خطبهء 124 ، ص 382 . ( 2 ) - ر . ك . صحاح اللغة ، كلمه ربط ؛ تاريخ و مقررات جنگ ، ص 323 ، و المنجد . ( 3 ) - شرايع الاسلام ، ج 1 ، ص 309 ؛ تذكرةالفقها ، ج 1 ، ص 459 ؛ شرح لمعه ، ج 1 ، ص 281 ؛ كنزالعرفان ، ج 1 ، ص 388 ؛ المقدمات ، ابن رشد ، ج 1 ، ص 275 .