و به عبارت ديگر احتكار خريدارى خواربار آدمى و بهائم و بازداشت آن است تا زمان گران شدن « 1 » . فقهاى اماميه و شافعيه چنان كه از حدائق و رياض و المهذب استفاده مىشود دربارهء آن اختلاف كرده‌اند . برخى به حرمت آن فتوا داده‌اند . زيرا در حديث نبوى ( ص ) آمده است : « الجالب مرزوق و المحتكر ملعون . » و برخى ديگر آن را مكروه دانسته‌اند « 2 » . و فقهاى مذاهب ديگر احتكار را فى الجمله حرام دانسته‌اند در صورتى كه براى اهالى شهر ضرر داشته باشد « 3 » . و به عقيدهء مالك احتكار حرام منحصر به طعام نيست بلكه اين معنى در جميع اشياء از قبيل كتان و پشم و روغن تحقق پيدا مىكند . و جمع و حبس همهء اشياء در صورتى كه براى بازار مسلمين مضر و براى مردم زيان‌بخش باشد احتكار بشمار است و اگر ضررى نداشت اشكالى ندارد « 4 » . احتلام در معانى ذيل به كار رفته است : الف - ديدن جماع در خواب و همچنين است كلمهء « حلم » به سكون لام . و أما حلم به ضم لام بر وزن عنق اسم مصدر مىباشد « 5 » . ب - بلوغ چنان كه در كتاب المصباح مىنويسد : « حلم الصبى و احتلم : أدرك و بلغ مبلغ الرجال فهو حالم و محتلم » « 6 » . ج - خروج منى از دستگاه تناسلى « 7 » . و به عبارت ديگر مطلق انزال چه در

--> ( 1 ) . المغنى ( ابن قدامه ) ج 4 ، ص 220 ، الاختيار لتعليل المختار ج 4 ، ص 160 ، المهذب ( ابو اسحاق شيرازى ) ج 1 ، ص 292 . ( 2 ) . حدائق الناضره ج 7 ، ص 13 ، رياض المسائل ج 1 كتاب تجارت . المهذب ( ابو اسحاق شيرازى ) ج مذكور ، ص مذكور . ( 3 ) . الميزان الكبرى ( شعرانى ) ج 2 ، ص 70 ، الاختيار لتعليل المختار ( عبد الله بن مودود ) ج مذكور ، ص مذكور ، المغنى ( ابن قدامه ) ج مذكور ، ص مذكور ، بدايع الصنايع ج 5 ، ص 129 . ( 4 ) . المدونه الكبرى ج 10 ، ص 123 ، موسوعهء جمال عبد الناصر ج 3 ، ص 195 . ( 5 ) . لسان العرب مادهء « حلم » ، قاموس مادهء « حلم » . ( 6 ) . المصباح المنير ، نهاية اللغه مادهء « حلم » ، موسوعهء جمال عبد الناصر ج 3 ، ص 200 . ( 7 ) . تذكرة الفقهاء ج 2 ، ص 74 ، رياض المسائل ج 1 كتاب حجر .