را كه اين عيب دارد ، رتقاء گويند . ر ك : عيوب مجوز فسخ نكاح . رشد صفتى است نفسانى در انسان كه مقتضى اصلاح و حفظ مال و مانع از تضييع و صرف آن در غير محل مىگردد و رشيد كسى را گويند كه معاملاتش عاقلانه و تصرفاتش مناسب حال و شؤون خويش باشد ، اموال خود را حفظ نمايد و در اغراض صحيحه صرف كند . ليكن اصلاح مال و عدم تضييع آن در صورتى رشد بشمار است كه ناشى از ملكهء نفسانيه باشد نه آنكه اتفاقى باشد . و چون ملكهء مذكوره تحقق يافت حجر و منع شرعى از شخص مرتفع و منتفى مىشود اگرچه شخص فاسق باشد . و به عبارت ديگر عدالت در رشد معتبر نيست و اين قول نزد اماميه مشهور است « 1 » . بلكه اكثر فقهاى اسلام برآنند كه رشد اصلاح مال است فقط و اصلاح دين در مفهوم آن معتبر نيست « 2 » . ليكن شيخ طوسى و نيز شافعى فرموده‌اند كه عدالت در معنى رشد معتبر است . و رشد عبارت از اصلاح دين و مال است پس فاسق رشيد نيست « 3 » . رشوه ( به ضم راء و به كسر و به فتح آن ) به‌معناى جعل است يعنى چيزىكه داده مىشود از براى كارسازى و نيز به معنى مزد است . و در نهاية اللغه مىنويسد : « الرشوة : الوصلة الى الحاجة بالمصانعة » . اين لفظ مأخوذ از رشاء ( به كسر راء ) مىباشد و رشاء به معنى رسن دلو است يعنى ريسمانى كه آن را به منظور بيرون آوردن آب از چاه به دلو مىبندند . و

--> ( 1 ) . حدائق الناضره ج 5 ، ص 275 ، مسالك الافهام ج 1 كتاب حجر ، شرح لمعه ج 1 ، ص 318 ، تذكرة الفقهاء ج 2 ، ص 75 . ( 2 ) . المغنى ( ابن قدامه ) ج 4 ، ص 350 ، تذكرة الفقهاء ج مذكور ، ص مذكور . ( 3 ) . حدائق الناضره ج 5 ، ص 257 ، شرح لمعه ج 1 ، ص 318 ، المهذب ( ابو اسحاق شيرازى ) ج 1 ، ص ، 331 ، مغنى المحتاج ج 2 ، ص 168 ، بداية المجتهد ج 2 ، ص 278 .