محمد حسين مختارى مازندرانى
16
فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى )
بِكُمُ الْعُسْرَ « 1 » ( خداوند آسانى را براى شما مىخواهد نه دشوارى را ) . لازم به يادآورى است در مورد اتيان « مأموربه » به امر ظاهرى گروهى از علماى اصول قايل به تفصيل گرديدهاند . اجماع اجماع از منابع چهارگانه استنباط احكام شرعى است و آن در لغت به معناى اتّفاق است و در اصطلاح عبارت از اتّفاق خاصّى است كه مشروط به شرايطى است و به حسب اختلاف در شرايط آن ، تعاريف متعددى از جانب علماى اصول مطرح شده است ، ولى از مجموع اين تعاريف يك معناى جامعى مىتوان اتخاذ نمود و آن عبارت است از اتفاق جماعتى كه عادتا موجب اثبات حكم شرعى است . به عقيدهء اماميّه حجيت اجماع مشروط به كشف قول معصوم ( ع ) است . بنابراين اجماع ذاتا معتبر نيست بلكه اعتبار آن به قول معصوم مرتبط است كه اجماع حاكى و كاشف آن است . به ديگر سخن مىتوان گفت : نزد علماى شيعه دليليّت اجماع نه در عرض كتاب است و نه سنّت بلكه به واسطهء آن بايستى رأى
--> ( 1 ) - سورهء بقره ، آيهء 185 .