مردم را مورد خطاب تكليفى و الزامى قرار مىدهد ولى عقل مىگويد كه مكلّف نمودن كودكان و ديوانگان پسنديده و نيكو نيست . مخصّص متّصل لفظى مخصّص متّصل لفظى آن مخصّصى را گويند كه لفظى بوده و همراه و متّصل و چسبيده به عام باشد . به عنوان « مخصّص متّصل » رجوع شود . مخصّص مجمل گاهى مخصّص واضح و روشن است و هيچ ابهامى در مفهوم يا مصداق خاص وجود ندارد مانند تمام مثال‌هايى كه در اقسام مخصّص بيان شده است . در اين صورت ، مخصّص را « مبيّن » گويند . ولى گاهى چنين نيست و مخصّص يا از جهت مفهوم و يا از جهت مصداق آن خاص ، داراى ابهام و اجمال است كه در اين صورت آن را « مخصّص مجمل » مىنامند . مثلا شارع مقدّس فرموده : هر آبى پاك است مگر آن آبى كه مزه يا رنگ يا بوى آن تغيير كرده باشد و ما ندانيم كه آيا مقصود از تغيير ، تنها تغيير حسّى است يا تغيير تقديرى نيز مراد شارع است . در اين صورت ، مفهوم « تغيير » داراى اجمال و ابهام است و مخصّص ( آبى كه رنگ يا بو يا مزه‌ى آن تغيير كرده ) از جهت مفهوم مجمل است . ولى اگر مفهوم مخصّص روشن باشد ، يعنى ما مقصود شارع از تغيير را مىدانيم ولى نمىدانيم آيا اين آب معيّن به واسطه‌ى نجاستى كه به آن رسيد ، تغيير رنگ يا بو يا مزه پيدا كرد تا داخل در حكم خاص شده و نجس باشد ، يا اين تغيير حاصل نشده و اين آب داخل در حكم عام است و پاك ؟ در اين صورت ، مخصّص از لحاظ مصداق دچار ابهام و اجمال است . به عنوان « عام و خاص » رجوع شود . پس مخصّص مجمل چهار قسم است :