كه پيش از ايشان بودند ، و آن قوم نوح‌اند و عاد و ثمود . كَذَّبُوا بِآياتِنا . ديگر وجه هُمْ وَقُودُ النَّارِ كَدَأْبِ آلِ فِرْعَوْنَ وَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ ميگويد ايشان هيزم دوزخ‌اند چون آل فرعون و چون ايشان كه پيش از ايشان بودند تا آنجا كه سخن پيوسته . آن گه آل فرعون را گفت و ايشان كه پيش از ايشان بودند كَذَّبُوا بِآياتِنا وجه سديگر : بر نار وقف است آن گه ابتدا كرد كداب آل فرعون و سخن پيوسته تا بذنوبهم . مىگويد : چون آل فرعون و ايشان كه پيش از ايشان بودند دروغ شمردند سخنان ما تا اللَّه ايشان را فرا گرفت . همانست كه جاى ديگر گفت و كلّا أخذنا بذنبه و ذنب و جرم متقاربند ، لكن جرم چون نتيجه و ثمره اكتابست از اجترام ثمره گرفته‌اند و ذنب چون عاقبت و آخر فعل است كه بوى مىبازگردد از ذنب گرفته‌اند همچنين عقوبت از ان عقوبت نام كرده‌اند كه آن عاقبت بد كارست بر عقب بد كردن او ، و تعقيب بر پى كارى يا كسى رفتن و ايستادن بود . لَهُ مُعَقِّباتٌ از آنست . و تعقيب نيز چيزى بپس باز بردن بود - لا معقّب لحكمه - از آنست ، يعنى كه باز پس برنده نيست حكم اللَّه را ، و از آنست كه مرتد را گفت - انْقَلَبْتُمْ عَلى أَعْقابِكُمْ كه از سوى عقب باز مىگردد . و عقاب و معاقبه هر دو مصدراند عقوبت كردن را ، وَ اللَّهُ شَدِيدُ الْعِقابِ يعنى . إذا عاقب ، ميگويد خداى سخت عقوبتست هر گه كه عقوبت كند ، و سخت گير است اگر گيرد . قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا . . . اين كافران مشركان مكه‌اند و جهودان مدينه ، سَتُغْلَبُونَ وَ تُحْشَرُونَ إِلى جَهَنَّمَ - حمزه و كسايى هر دو كلمه را بيا خوانند ، باقى همه بتاء مخاطبه خوانند . ايشان كه بتاء مخاطبه خوانند معنى خود ظاهر است و ايشان كه بيا خوانند آن را دو وجه است : يكى آنست - كه الذين كفروا سيغلبون و يحشرون فقل لهم - مىگويد ايشان كه كافر شدند ايشان را اينجا باز شكنند و فردا بدوزخ رانند ، و فرا ايشان گو كه چنين خواهد بود . وجه ديگر قُلْ لِلَّذِينَ