عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

81

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

خويش رسند گويند إِنَّا مَعَكُمْ - و على دينكم - ما با شماايم و بر مؤمنان استهزا ميكنيم . شياطين اينجا ماردان و معاندان‌اند . جاى ديگر گفت شياطين الانس و الجنّ از آدميان و پريان هر كس از حق شطون گرفت و دورى شيطانست . برين معنى اصل شيطان از شطون است نون در آن اصلى ، بر وزن فيعال و قيل هو فعلان من شاط يشيط اذا هلك . مالك دينار گفت در زبور داود خواند - طوبى لمن لم يسلك سبيل الأئمة و لم يجالس الخطائين و لم يدخل فى هزؤ المستهزئين ، طوبى للرحماء اولئك يكون عليهم الرحمة و ويل للمستهزءين كيف يحرقون بالنار . اللَّهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ - پارسى آنست كه اللَّه بريشان مىافسون كند ، و معنى آنست كه اللَّه ايشان را بر آن افسوس مىپاداش كند . چنانك در خبرست من سب عمارا سبه اللَّه هر كه عمّار را دشنام دهد اللَّه او را دشنام دهد - يعنى اللَّه آن كس را پاداش دهد جاى ديگر گفت فَيَسْخَرُونَ مِنْهُمْ سَخِرَ اللَّهُ مِنْهُمْ و هم از اين بابست نَسُوا اللَّهَ فَنَسِيَهُمْ منافقان اللَّه را فراموش كردند تا اللَّه ايشان را فراموش كرد ، و اللَّه فراموش كار نيست كه گفت عزّ و علا - وَ ما كانَ رَبُّكَ نَسِيًّا . اين سخن در مخرج معارضه بيرون آمد و مراد به آن خبر است يعنى فرو گذارد ايشان را . چون فراموش كاران . و فى الخبر انّ اللَّه تعالى يقول للشقىّ يوم القيمة هل ظننت انك تلقانى يومك هذا فيقول لا ، فيقول اليوم انساك ، كما نسيتنى » و در قرآن ازين باب بسيار - وَ مَكَرُوا وَ مَكَرَ اللَّهُ - انّهم يَكِيدُونَ كَيْداً وَ أَكِيدُ كَيْداً - شيخ الاسلام انصارى رحمه اللَّه گفت - اين مكر و كيد و استهزاء و سخريّت اللَّه تعالى جايها در قرآن به خود منسوب كرد و هر چند كه اين خصلتها از جز اللَّه ناراست آيد و نانيكون و بجور آميخته و بعيب آلوده امّا از اللَّه راست آيد و نيكو و تدبير به حق و عدل و از عيب و عار و جور پاك . از هر چيز كه ازو آيد و او كند ازو راست است و پاك بحجّت خداوندى و سزاى آفريدگارى - فللّه الحجة البالغة - لا يسئل عمّا يفعل . از پاداش استهزاست كه كافر را گفت : - « لا تَرْكُضُوا وَ ارْجِعُوا إِلى ما أُتْرِفْتُمْ فِيهِ وَ مَساكِنِكُمْ لَعَلَّكُمْ تُسْئَلُونَ ميگويد چون بايشان رسيد روز گرفتن من پاى در جنبانيدن