زيرا تقدير ( و نه ماه به خورشيد مى رسد ) و تقدير ( و نه خورشيد به ماه ميرسد ) خلاف ظاهر است . « 1 » د - يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ وَ يُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ ؛ خداوند شب را در روز و روز را در شب داخل مىكند . در مجموع كره زمين طلوع و زوال و غروب در بيست و چهار ساعت ادامه دارد مشكله اين است كه شب و روز از حركت وضعى زمين كروى درمقابل خورشيد به دست مى آيد ، نه شب در روز داخل مىشود و نه روز در شب ، بلكه اين ادخال محال است ، بلى ممكن است مراد از ايلاج و ادخال يكى در ديگرى اين باشد كه اجزاى زمين كره اى از تاريكى به روشنايى و از روشنايى به تاريكى به طور تدريجى داخل مى گردد ولى اين معنا هرچند صحيح و معقول است ، باز تأويل است و تأويل دليل شرعى ميخواهد ، بلى مىشود بگوييم تأويل مذكور مدلل است و دليل عقلى براى آن مفيد نيست كه اشكال مهمى بر آن وارد مى آيد چون شب و روز از طلوع و غروب برگستره زمين پيدا مىشود . 59 . مشكلاتى در شكل اول منطق الانسان وحده ضاحك و كل ضاحك حيوان ، فالانسان وحده حيوان . صغرى و كبراى اين شكل اول منطق قطعا صحيح است ، ولى نتيجه آن قطعا باطل است . زيرا انسان تنها حيوان نيست ، بلكه حيوان مصاديق زيادى دارد .

--> ( 1 ) . اصل عدم تقدير در كلام است .