الشيخ محمد آصف المحسني
173
رنگارنگ يا كشكول درويشى (فارسى)
منفجر مىشود ، مواد منفجره كه براى ريختن سنگ هاى كوه و كشتن مردم و ويرانى شهرها به كار برده مىشود ، از همين قبيل است . اوصاف اكسيژن گازى است فاقد رنگ و مزه و بوى ، كمى سنگين تر از هواء ذوبان آن در آب كم است ولى مع الوصف در آب هاى طبيعى به مقدارى كه ماهى هاى دريايى و بقيه حيوانات تنفس كنند موجود است ، خود اين گاز در نمى گيرد ، ( مشتعل نيست ) ولى كمك به اشتعال مواد مشتعله مىكند . و اگر گاز نتروژن كه يك مكوّن ديگر هوا است ، نمىبود مثل شمع و غيره از مواد مشتعله به چند ثانيه سوخته مىشد ، ولى نتروژن است كه مانع اشتعال سريع مىشود تا به تدريج بسوزد . و اگر نتروژن نمىبود تنفس و فعاليت زنده ها نيز بيشتر مىشد ولى عمر آن ها كم مىشد . سومين گازى كه هوا متكون از آن مىشود ، « گاز ذغال » است ؛ چون ذغال وقتى به وسيله اكسيژن سوخت گازى از آن حاصل مىشود كه « گازى درم اوكسيد كربون » ناميده مىشود . گاز هاى تكوين دهنده هوا و اين گاز در هوا به مقدار كم موجود است ، ولى هميشه از تنفس نباتات و حيوان و انسان و از سوختاندن وقود مختلفه حاصل مىشود . اين گاز به مقدار 4 % در هوا است و از تنفس و سوزانيدن نيز حاصل مىشود . عديم اللون و الطعم و الرائحة است ، سنگين تر از هوا مىباشد ، و در آب ذوبان پيدا مىكند و بر اشتعال كمك نمىكند ، بلكه اين ماده در اطفاء آتش سوزى و خاموش ساختن آتش به كار برده مىشود .