سطح فوق جزء ، عين سطح تحت نيست و سطح شمالى عين سطح جنوبى نيست و به اين دليل واضح و متقن ميفهميم كه هر موجود مادى ناگزير است كه حتما شش جزء داشته باشد و هر جزء ازين شش نيز محكوم به همين تركب است ، و لابراتوار عقلى و فلسفى درين حكم خود هرگز ترديدى ندارد . حالا اين تجزيه در خارج متحقق شدنى است يا نه ؟ فلسفه حكمى ندارد ، و اين علم است كه در آينده نزديك يا دور بايد حكم خود را صادر كند ، فلسفه فقط حتمى بودن تركيب و امكان تجزيه را اثبات ميدارد نه وقوع تجزيه را كه مربوط بعلم است . ( 2 ) هر جزء مادى را كه بين دو سطح قرار دهيم ميفهميم كه قهرا دو جزء دارد ، مثلا فرض ميكنيم يكجزء را ميان دو صفحه 6 و 7 يك كتاب قرار داديم سطحيكه با سطح صفحه 6 تماس پيدا مىكند مسلما غير از سطح اين جزء است كه با سطح صفحهء ( 7 ) تلاقى نموده ، و گمان ميكنم هر عاقلى اين موضوع را درك كند و بفهمد كه بساطت موجود مادى خارجى جز در خيال و وهم قابل تعقل نيست . ( 3 ) اگر بر بدنهء آسياب دو دائره كه يكى داخل ديگرى باشد رسم كنيم و بر يك حصه دائره اول ( كه دائرهء بزرگتر است ) بسيط ترين جزء مادى را بگذاريم و بموازات آن ، جزء ديگر را بر حصه‌اى از دائرهء دوم ( كه قهرا دائرهء كوچكتر است ) بگذاريم ، بعدا بدنهء آسياب را به مقدار يك جزء حركت دهيم ، درين هنگام جزئى كه در