السيد محمد حسين الطهراني
50
ولايت فقيه در حكومت اسلام (فارسى)
و أمّا در « احتجاج » به اين عبارت است : يا أبا بَكْرٍ إلَى مَنْ تَسْنَدُ أمْرَكَ إذا نَزَلَ بِكَ ما لا تَعْرِفُهُ ؟ ! وَ إلَى مَنْ تَفْزَعُ إذا سُئِلْتَ عَمَّا لا تَعْلَمُهُ ؟ وَ ما عُذْرُكَ فى تَقَدُّمِكَ عَلَى مَنْ هُوَ أعْلَمُ مِنْكَ ، و أقْرَبُ إلَى رَسولِ اللَهِ ، وَ أعْلَمُ بِتَأْويلِ كِتابِ اللَهِ عَزّ وَ جَلَّ وَ سُنَّةِ نَبيِّهِ ؟ ! « 1 » . « اى أبا بكر ، به چه كسى اعتماد مىكنى زمانيكه مطالبى را كه اطّلاع ندارى بر تو نازل شود ؟ ! مَفْزَع و مَلاذَت چيست در آن صورتى كه از تو پرسش شود از مسائلى كه آنها را نميدانى ؟ ! عذر تو در تقدّمت بر كسى كه از تو أعلم بوده ، و أقرب به سوى رسول خداست ، و أعلمِ به تأويل كتاب خدا و سنّت نبىّ خدا مىباشد چيست ؟ ! » اين روايتى را كه به طرق مختلفه از سلمان نقل شد ، مجموعاً هفت نفر از علماى بزرگ ( برقى ، قزوينى ، طبرسى ، ابن طاووس ، مجلسى ، مامقانى و صدوق ) در كتب خود آوردهاند . روايت حضرت إمام موسى بن جعفر عليهما السّلام اين حديث را از رسول أكرم صلّى الله عليه و آله از جملهء رواياتى كه دربارهء إمامت أعلم است ، روايتى است از حضرت كاظم عليه السّلام از رسول خدا صلّى الله عليه و آله و سلّم فى ءَاخِرِ خُطْبَةٍ خَطَبَها حالَ مَرَضِهِ الَّذى تُوُفِّىَ فيها ، فى الْمَسْجِد . رسول خدا در آخرين خطبهاى كه در مسجد ، در حال مرضى كه با همان مرض از دنيا رحلت كردند ، إيراد نمودند فرمودند : أَلَا وَ مَنْ أَمَّ قَوْمًا عَمْيًا وَ فِى الامَّةِ مَنْ هُوَ أَعْلَمُ مِنْهُ فَقَدْ كَفَرَ ! « آگاه باشيد ! كسى كه از روى جهالت و نادانى پيشوائى و جلودارى و إمامت قومى را بكند در حالى كه در ميان امّت كسى كه از او أعلم باشد وجود داشته باشد ، اين شخص كافر شده است . » اين روايت را سيّد هاشم بَحرانىّ در « غاية المرام » از سيّد ابن طاووس در
--> ( 1 ) « احتجاج » طبع نجف ، ج 1 ، ص 100