حضرت منّان مسئلت دارد . و ما توفيقى إلّا بالله عليه توكلتُ و إليه انيب . و قبل از شروع و إيراد مكاتيب و تذييلات ، چون شناختن اين آيات عظماى الهى ، و همچنين دانستن « منطق الطّير » ، و شرح أحوال آن ، و فهميدن مقدّماتى كه جزء اجزاء علوم است ؛ مبتنى بر بيان نكاتى است ؛ لهذا به ذكر آنها مبادرت مىگردد : ترجمه أحوال حاج سيّد احمد كربلائى قدس الله نفسه مرحوم آية الله حاج سيّد أحمد طهرانى كربلائى از أعاظم فقهاء شيعه إماميّه و از أساطين حكمت و عرفان الهى بوده است . امّا در حكمت و عرفان همين بس كه پس از رحلت مرحوم عارف بى بديل و حكيم مربّى ، و مدرّس وحيد ، و فقيه عاليقدر : حضرت آية الله العظمى آخوند مولى حسين‌قلى همدانى رضوان الله عليه ، در نجف اشرف ، با عديل و همرديف خود : مرحوم حاج شيخ محمّد بهارىّ ، در ميان سيصد تن از شاگردان آن مرحوم ، از مبرّزترين شاگردان ، و از أساتيد وحيد اين فنّ بوده‌اند ؛ و پس از مهاجرت آية الله بهارىّ به همدان « 1 » ، يگانه عالم أخلاق و مربّى نفوس و راهنماى طالبان حقيقت در طىّ راه مقصود ، و ورود در سُبُل سلام

--> ( 1 ) آقاى حاج شيخ محمّد بهارى قدس الله تربته الشريفة از أعاظم تلامذه و شاگردان آخوند مولى حسين‌قلى همدانى است ؛ كه ساليان متمادى درك حضور او را نموده است ، و به درجات كمال فائز آمده است . مرقد شريف او در قريه بهار : موطن و زادگاه اصلى او در قرب شهر همدان است و مزارى است مشهور و معروف و مورد توجّه تمام اهالى قريه بلكه اهالى شهر همدان . اين حقير كراراً و مراراً براى زيارت مرقدش به بهار همدان رفته‌ام . معروف است كه : آن مرحوم از ميهمانان خود پذيرائى مىكند . در « الذريعة » ، ج 4 ، ص 46 وفات او را در نهم شهر رمضان ( 1325 ، هجرى قمرى ) ضبط نموده است ؛ يعنى بعد از وفات استادش به چهارده سال . زيرا آخوند در 28 شعبان ( 1311 ) در كربلاى معلّى كه براى زيارت مشرف شده بود رحلت كرد ، و قبرش در صحن مطهّر حسينىّ ، در چهارمين بقعه‌اى كه در سمت چپ كسى كه از در زينبيّه وارد مىشود ، قرار دارد ( نقباء البشر ، ج 2 ص 677 ) . بارى در كمال و شرف آقاى حاج شيخ محمّد بهارى همين بس كه : حضرت استاد : آية الله علّامه طباطبائى قدّس سرّه براى حقير فرمودند : استاد ما مرحوم آية الله آقاى حاج ميرزا على آقا قاضى رضوان الله عليه مىفرمودند : استاد ما مرحوم آقا حاج سيّد أحمد كربلائى قدس الله نفسه مىفرمود : ما پيوسته در خدمت مرحوم آية الحقّ آخوند مولى حسين‌قلى همدانى بوديم و آخوند صد در صد براى ما بود . ولى همين كه آقاى حاج شيخ محمّد بهارى با آخوند روابط آشنائى و ارادت را پيدا نمود ؛ و دائماً در خدمت او تردّد داشت ؛ آخوند را از ما دزديد .