عظيم نمىآورد و براى غذا دادن به مسكينان اصرار و اهتمامى نداشت ، پس بنابراين براى او در امروز حميمى نيست . » حميم عبارت است از رحمِ نزديك ؛ چون پدر و مادر و برادر و أمثالهم . و على هذا از آيه فهميده مىشود كه براى چنين شخص غير مؤمن و متعدّى به حقوق ، حميم و رحمِ نزديكى نيست كه از او دستگيرى كند و به شفاعت ، او را از اين زنجير و سلسله و غُل خارج كند ، و گرنه اگر مؤمن و غير متعدّى بود حتماً حميم او بفرياد او مير سيد و از او شفاعت مىنمود . أعمال صالحه از جملهء شفيعان است و از جملهء شفعاء عمل صالح است كه خود به خود دستگيرى مىكند و موجب رفع خطايا و گناهان ميگردد . إِلَّا مَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ عَمَلًا صالِحاً فَأُوْلئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئاتِهِمْ حَسَناتٍ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً « 1 » . « مگر كسى كه توبه كند ، و ايمان بياورد ، و عمل صالح انجام دهد ؛ پس خداوند زشتيها و بديهاى چنين كسانى را به نيكيها و خوبيها تبديل مىكند ، و خداوند غفور و مهربان است . » و معلوم است كه تبديل سيّئه به حسنه ، شفاعت است ؛ و ما در همين بحث شفاعت آورديم كه حقيقت شفاعت همان تبديل سيّئه به حسنه است ، به جهت نزديكى و قربى كه بين شافع و بين مشفوعٌ له است ؛ و روايت گذشته از سعد خَفّاف در شفاعت قرآن يك معناى

--> ( 1 ) آيه 70 ، از سورهء 25 : الفرقان