الشيخ الأميني ( مترجم : جمعي از مترجمين )

104

الغدير ( فارسي )

و ابن عساكر ، از ابى سعيد خدرى روايت نموده‌اند كه آيه مزبور در روز غدير خم دربارهء على عليه السّلام نازل شده . حق سخن - اين بود آنچه در اين مقام از احاديث و اقوال ( علماء و مفسرين اهل سنّت ) داير بنزول آيه تبليغ در شأن على بن ابى طالب عليه السّلام تتبع و ذكر آن براى ما مقدور افتاد ، آنها كه دامنهء نقل خود را توسعه داده‌اند ، وجوه ديگرى در مورد نزول آيه مذكوره ذكر نموده‌اند ، نخستين كسى كه ما او را شناخته‌ايم كه وجوه ديگرى براى نزول آيه ذكر كرده ، طبرى است كه در ج 6 تفسيرش ص 198 بدان پرداخته و سپس متاخرين از او پيروى كرده‌اند و بالنهايه فخر رازى اقوال شأن نزول آيه را به نه قول رسانده و دهمين آنها آن بود كه ما در اين كتاب ذكر نموديم . امّا وجهى را كه طبرى ( در شأن نزول آيه مزبور ) ذكر نموده از ابن عباس آورده كه او گفت : يعنى اگر كتمان كنى آيه اى را از آنچه نازل شده است بر تو از طرف پروردگارت ، تبليغ نكرده اى رسالت مرا . و اين قول و وجه با نزول آيه مذكوره در داستان غدير منافاتى ندارد ، خواه لفظ ( آية ) را در قول ابن عباس ( اگر كتمان كنى آيه را ) نكرهء محض بگيريم ، و يا نكرهء تخصيص داده شده ، و بنا بر اينكه نكرهء تخصيص داده شده بگيريم ، مراد همان معنائى استكه ما بوسيله آنچه از احاديث و رواياتى كه نقل شد در مقام اثبات آن معنى هستيم ، و بنابر اينكه آن را نكرهء مطلق و محض بگيريم ، در اين صورت : اين جمله « * ( وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَما بَلَّغْتَ رِسالَتَه ) * » تأكيدى است در انجام و اجراء چيزى كه امر به تبليغ آن شده منتهى بلفظ مطلق كه هر مصداق و موضوعى را شامل مىشود و بنا بر اين داستان غدير هم يكى از آن مصداقها و موضوعها مىباشد . و ( قول ديگر ) از قتاده آورده كه وى گفت : به زودى ( خداوند متعال ) بكفايت خود خواهد گرفت پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله را ( از بدخواهان و كينه اندوزان ) و او را از كيد آنها نگاه خواهد داشت ، و ( با اين نويد ) او را امر بابلاغ فرمود ، و اين قول هم با