هُوَ هذا ، انّهُ اْلِامامُ الّذى احْصَى اللهُ تَبارَكَ وَ تعالَى فيه عِلْمَ كُلِّ شَيْئىءٍ « 1 » اين‌است آن امام مبين ، اين‌است آن امامىكه خداوند تبارك و تعالى در او علم هر چيز را قرار داده است . و امّا از رواياتيكه دلالت دارد بر آنكه رسول خدا هزار در از علم را بر روى على گشودند ، كه از هر درى هزار در ديگر باز مىشد : سيد هاشم بحرانى گويد : ابو حامد غزالى كه از اعيان علماء عامّه است در كتاب بيان العلم اللدنى فى وصف مولانا على بن أبىطالب عبارتى دارد كه عين آن اين‌است : قال أميرالمؤمنين علىّ عليه السلام : انَّ رَسولَ الله صلى الله عليه و آله ادْخَلَ لِسانَهُ فى فَمى ، فَاْنفَتَحَ فى قَلْبى الْفُ بابٍ مِنَ الْعِلْمِ مَعَ كُلِّ بابٍ الْفُ بابٍ ، و قالَ صلوات الله عليه و آله : لَوْ ثُنَّيَتْ لىِ وَ سادَةُ وَ جَلَسْتُ عَلَيْها ، لَحَكَمْتُ لِأهْلِ التّوراة بِتَوْراتِهِمْ ، وَ لِاهْلِ اْلِاْنجيلِ بِانْجيلِهِمْ ، وَ لِاهْلِ الْقُرآنِ بِقُرْآنِهِمْ ، وَ هذهِ الْمَرْتِبَة لا تُنالُ بِمُجَرّدِ التَّعَلُّم ، بَلْ يُتَمَكَّنُ فيهذِهِ الْمَرتَبَةِ بِالِعْلمِ اللَّدُنِّى « 2 » أميرالمؤمنين مىگويد : رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله زبان خود را داخل دهان من كرد ، پس در دل من هزار در از علم باز شد ، كه با هر درى هزار در ديگر باز شد . و على بن أبىطالب عليه السّلام گفته است : اگر بالش حكومت را براى من خم كنند ، و مرا متمكّن از حكم كردن نمايند ، هر آينه در بين اهل تورات با تورات آنها ، و در بين پيروان انجيل با انجيل آنها ، و در بين اهل قرآن با قرآن ، آنها حكم خواهم نمود . و سپس غزالى گويد : و اين مرتبه‌اىاست از علم كه با درس خواندن ، و معلّم ديدن دسترسى به آن پيدا نخواهد شد ، بلكه به اين مرتبهء از علم بايد با علم لدنّى رسيد . و امّا از رواياتىكه دلالت دارد بر آنكه رسول خدا فرمود : من شهر علم و حكمت هستم و على در آن شهر است ، در غاية المرام از كتاب مناقب ابن المغازلى با سند خود از جابر بن عبد الله انصارى روايت كرده است كه او گفت : رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله

--> ( 1 ) غاية المرام ص 516 حديث 18 ( 2 ) غاية المرام ص 617 و ص 518 حديث 3