السيد محمد حسين الطهراني
182
امام شناسى (فارسى)
شيعه اساس تعاليم اسلام را بر امامت مىداند شيعه مىگويد اساس تعاليم اسلام بر اساس امامت است . در زمان رسول الله خود آن حضرت امام بودهاند ، و توسط آن قلب بيدار كه در منبع علوم « فَأَوْحى إِلى عَبْدِهِ ما أَوْحى » « 1 » قرار گرفته ، به دلهاى امّت افاضه معارف مىگردد ، و بعد از آن حضرت توسّط ائمّهء اطهار ، يكى بعد از ديگرى تا حضرت بقيّة الله الاعظم عجّل الله تعالى فرجه الشّريف ، توسط آن كانونهاى حيات و معرفت ، هر قلبى به اندازهء سعهء خود اشباع مىشود . و امّا موضوع ديگر تسليم و خضوع و پيروى از امام است كه قلب را مستعدّ و آماده تلقّى و اخذ معارف و علوم مىكند ، و اين خصوصيّت در شيعه است ، لذا ديده مىشود كه در شيعه صفت محبّت ، و وفا و صفا ، و انفاق ، و ايثار و قضاى حوائج بشر ، و رقّت قلب ، و عاطفه و نظاير آنها از صفات پسنديده به مقدار معتنابهى از عامه بيشتر است ، اين بهوسيلهء روح تسليم و خضوع در مقابل معلّم بشريّت و مبدء تعليم و تربيت است ، خواه امام حضور داشته باشد و خواه غائب باشد ، چون تاثير و تأثّر ارواح نياز بسيارى به حضور ندارد ، مادّه نيست كه شرط تأثيرش در مادّه ديگر ، قرب مكانى و مماسّه خارجى باشد ، تأثير فعليّتِ نفسِ فعّال ، در استعدادات نفوس قابله است ، و چون عالم ملكوت از زمان و مكان بيرون است ، لذا در هر قلبى تأثيرِ فعليّتِ آثارِ حياتىِ امام را مىتوان يافت ، امام اگر در مشرق عالم باشد و پيروِ امام در مغرب ، باز قلب پيرو استفاده خود را مىبرد ؛ همانطور كه انسان در اثر محبّت به فرزند هميشه به ياد اوست ، چه فرزندش در نزد او باشد ، يا سفر كند ، صورت فرزند در دل اوست ، و هميشه با اوست ، همينطور اگر جلوات امام در قلب مؤمن پيدا شود ، هر جا باشد در اثر انعكاس آن صورت حقّه از آن معدن بيكران آب حيات برخوردار مىشود . لذا شيعه و لو در زمان غيبت ، بعلّت توجّه كامل به مَصدرِ خيرات و علوم از آن كانون علم و معرفت بهرمند مىشود ؛ گرچه بدون ترديد حَضور امام اثرش بيشتر و فوائدش بهمقدار فراوانى زيادتر است ، بهخلاف غير شيعه كه دل آنها به اين معدن ارتباطى ندارد ، نفس آنها در خود متحيّر و راهى بهخارج از خود باز نمىنمايد .
--> ( 1 ) سوره النجم : 53 - آيه 10