السيد محمد حسين الطهراني

358

الله شناسى (فارسى)

كبراى پيامبران و سيادت و سالارى بر جميع خلائق را مىنمايد ؛ در اينجا دوست دانشمند و برادر ديرين ما مرحوم آية الله شهيد حاج سيّد محمّد على قاضى طباطبائى أسكنَه الله بُحبوحةَ جَنّاتِه تعليقه‌اى دارند كه نقل آن در اينجا بىمناسبت نمىباشد . ايشان مىگويند : « و به مناسبت ذكر شيخِ ما از حقيقت محمّديّه در اثناء گفتارش ، براى ما مىسزد كه قدرى از هَفَوات برخى از كسانى كه از آنان آراء سخيفه‌اى صادر شده است بيان كنيم : وى مىگويد : هيچيك از اسماء خداوند تعالى و صفات علياى وى را جائز نيست بر خداوند متعال اطلاق كنيم ، نه بر سبيل حقيقت و نه بر سبيل مجاز ؛ و جائز نمىباشد كه اسمى و صفتى بر خدا واقع گردد . زيرا جميع اسماء و صفات و همگى عبادات و اذكار و خطابات عبارتند از الفاظ ، و مخلوق‌اند و حادث . و هيچيك از امور حادثه را توانِ آن نيست كه به واجب تعالى مربوط باشد . و امكان ندارد كه مرجع حادثات ، واجب الوجود بوده باشد . و اين بدان علّت است كه تعلّق و بستگى امر حادث به ذات خداى تعالى و برقرارى ارتباط ميان آن دو غير معقول مىباشد . بنابراين چاره‌اى نيست مگر به ربط و ارتباط حادث به حادثى دگر همانند خود ؛ و آن حادث غير از فعل خدا چيز ديگرى نيست . و آن حادث ، معنى و مقصود اين الفاظى است كه به اسماء حسنى و صفات علياى وى در تكلّم مىآوريم . و جميع اين الفاظ مشحونهء به الفاظ اسماء و صفات ، دلالت بر آن حادث دارند ، و آن حادث مدلول آنهاست . و آن مدلولِ حادث عبارت است از حقيقت محمّديّه و نورانيّت محمّد و آل محمّد صلّى الله عليهم أجمعين .