و يك شىء با دو نظر مىتواند هم كوچك و هم بزرگ قلمداد گردد ، مثلا كرهء زمين از كرهء ماه بزرگتر و از كره خورشيد كوچكتر است ، كوچكى و بزرگى كره زمين يك صفت حقيقى و واقعى نيست كه داخل در حقيقت اين كره باشد و گرنه امكان نداشت با دو صفت متضاد توصيف شود ، بلكه اين وصف دو حالت براى كره زمين است كه موقع مقايسهء آن به دو كره ديگر بر آن عارض مىگردد و مىتوانيم آن را با اين دو صفت توصيف كنيم . يك درخت سپيدار ، نسبت به يك درخت كهن سال چنار ، كوچكتر ، ولى نسبت به درخت انار ، بزرگتر است ؛ به طور مسلم ، بزرگى و كوچكى ، واقعيت ثابتى ندارد و گرنه تغيير و دگرگونى نمىپذيرفت ، بلكه يك مفهوم نسبى است كه ذهن ما از مقايسه چيزى با چيز ديگرى آن را مىسازد . از اين مقايسه ، مىتوان يك نتيجهء فلسفى گرفت و آن اين‌كه آنچه واقعيت دارد و بر اثر داشتن واقعيت به فاعل و آفريدگار نيازمند است ، همان « صفات حقيقى » اشياست كه بسان وجود خود شىء ، از يك واقعيت خلل ناپذير در خارج از ذهن ما برخوردار است ، ولى صفات « نسبى » ، از آن نظر كه از يك واقعيت خارجى برخوردار نيستند ، بلكه ساختهء ذهن و مخلوق فكر ما در لحظهء مقايسه مىباشند ، هرگز نياز به خالق و آفريدگارى ندارند ، زيرا واقعيتى ندارند كه نياز به خالق داشته باشند . حيات يك سلول يا كميت صد سانتى بودن يك متر ، از يك