اينك مىپردازيم به فعاليتهاى مهم پيامبر كه در دو راستاى سياسى و دينى انجام گرفته بود و به گونه‌اى مختصر دربارهء آن سخن مىگويم : صلح حديبيه از همان زمانى كه كفار قريش ، مسلمانان و در رأس آنها رسول خدا را از وطنشان ، مكّه ، بيرون راندند ، آن‌حضرت در اشتياق بازگشت به مكّه بود . چرا كه مكّه سرزمين امن و مقدسى در پيشگاه خداوند به شمار مىرفت . از اين گذشته چشم همهء اعراب به اين شهر دوخته شده بود . اما جنگهايى كه در اين هفت سال ، تمام توجه و همّ پيامبر را به خود مشغول داشته بود ونيز ضعفى كه پيامبر در يارانش مىديد ، آن‌حضرت را از حركت به سوى مكّه ، باز مىداشت . از اين رو وقتى پيامبر فرصت را مناسب ديد ، در انديشه بازگشت به مكّه برآمد و مسلمانان را از تصميم خود آگاه كرد و فرمود : مىخواهد تنها براى اداى مناسك به مكّه رود . ولى مسلمانان با پيامبر خدا همراهى كردند ، و از اين رو پيامبر با يكهزار و چهارصد تن از مهاجران و انصار به سوى مكّه رهسپار شد . امّا كفار قريش دريافتند كه ورود مسلمانان بدون تحمل هيچ آزار و اذيتى به مكّه ، شهرى كه سالها پيش از آن رانده شده بودند ، موجب شكست وسرافكندگى آشكارى براى قريش خواهد شد . بنابراين در صدد برآمدند تا از ورود مسلمانان به مكّه جلوگيرى كنند .