السيد محمد تقي المدرسي
24
يس اسماى حسناى الهى (فارسى)
و در صدد است صدايى توليد كند تا ديگران از حضور او آگاه شوند ؛ هر چند مىتوان با اين كار قصد ذكر هم نمود . حروف ندا هم ، در زبان عربى - / و احتمالًا هر زبان ديگر - / چنين كاركردى دارد . كسى كه مىخواهد ديگرى را صدا بزند ، دهانش را باز مىكند و لفظ كوتاهى به نام حرف ندا مثل « يا » ( و گاه حتّى تكحرفى همچون « همزه » در جملهاى چون أَفاطِمُ ) توليد مىكند تا توجّه مخاطب به سمت او معطوف شود . بعد سخن اصلىاش را با او در ميان مىنهد . 5 . در روايتى از حضرت صادق - صلوات اللَّه و سلامُه عليه - نقل شده كه ايشان فرمودند : « يس » يكى از اسمهاى پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله است . « 1 » ممكن است سؤال كنيد : چطور اسم پيغمبر صلى الله عليه و آله « يس » شده است ؟ فخر رازى در اين باره بحث مفصّلى در تفسيرش دارد . مىگويد : « ى » در كلمهى ياسين مخفَّف « يا » - / حرف ندا - / و « س » مخفّف « أُنَيسين » - / « مُصغّر » انسان - / است . در جاى خود بيان شده است كه ساختِ « تصغير » گاهى براى تعظيم به كار برده مىشود ؛ مثلًا « دُوَيْهِيِّة » كه نه به معنى حادثه يا مصيبت كوچك كه « داهِيَةٌ كَبيرةٌ » معنى مىدهد . « 2 » در اينجا هم « انيْسين » يعنى انسان كامل و كاملترين انسان . بنابر اين « يس » يعنى : يا ايُّهَا الْانْسان الكامِلُ الْاتَمُّ الْاكْمَلُ اى انسان كاملتر و تمامتر از همه . خوب انسان كاملى كه از همهى انسانها كاملتر است ، كيست ؟ بىشك
--> ( 1 ) - / تفسير قمى ، ج 2 ، ص 211 . ( 2 ) - / ر . ك فرهنگ معين .