هم چنان كه عسقلانى و ديگران تصريح مىكنند : اوّلين كسى كه در مكه آيات قرآن را نوشت عبد اللّه بن سعد بن ابى سرح بود « 1 » . ابن كثير هنگام رد ادعاى اوّلين كاتب وحى بودن ابى بن كعب مىگويد : « ابى بن كعب هنگام نزول سوره‌هاى مكى نبود و آنها را صحابه مكى نوشتند « 2 » » . ب : بعيد نيست مسلمانان آنچه را كه در مكه از آيات قرآن نوشته بودند به مدينه آوردند و براى همين است كه در ميان سوره‌هاى مدنى گاهى آيات مكى مشاهده مىشود اگر چه گفته مىشود مسلمانان آيات مكى را حفظ كرده بودند و بعدها در مدينه آنها را تدوين نمودند . ج : اوّلين آيات نازله بر پيامبر - ص - آيات اول سورهء علق كه از قرائت و كتابت و ادوات كتابت نام مىبرد . و گفته مىشود اين آيات به صورت مكتوب نازل گشته است « 3 » . در اين آيات تشويق خاصى از كتابت به عمل مىآيد . و اين تشويق در ديگر آيات قرآن كريم به صورت‌هاى متعدد از جمله نام بردن تمام ادوات كتابت ادامه مىيابد . دليل سوم : « از من جز قرآن را ننويسيد » : اهل سنت از پيامبر روايت كرده‌اند - اگر چه ما بخلاف آن معتقديم - كه حضرتش اجازهء نوشتن چيزى جز قرآن را نمىداد و او بود كه فرمود : « از من جز قرآن را ننويسيد و هر كه جز آن چيزى نوشته است ، آن را پاك كند » « 4 » و اگر هم اين حديث صحيح باشد مربوط به كاتبان وحى است و اين هم نتيجهء دقت و علاقهء پيامبر - ص - به حفظ آيات و

--> الاعظم ، ج 2 ، ص 87 - 90 به نقل از : منابع بىشمارى . كشف الاستار ، ج 3 ، ص 169 و مجمع الزوائد ، ج 9 ص 63 . ( 1 ) فتح البارى ، ج 9 ، ص 19 و السيرة الحلبية ، ص 326 . ( 2 ) البداية و النهاية ، ج 7 ، ص 340 . ( 3 ) الاتقان ، ج 1 ، ص 24 به نقل از : ابن اشته در كتاب المصاحف و ر ك : علوم القرآن الكريم ، ص 154 . ( 4 ) ر ك : تأويل مختلف الحديث ، ص 286 . جامع بيان العلم ، ج 1 ، ص 76 . مسند احمد ، ج 3 ، ص 12 ، 21 ، 39 و 56 و ج 6 ، ص 182 . سنن دارمى ، ج 1 ، ص 119 . تقييد العلم ، ص 28 - 32 . مجمع الزوائد ، ج 1 ، ص 151 به نقل از : بزار . كنز العمال ، ج 1 ، ص 179 به نقل از : بزار . اسرار المرفوعه ، ص 9 به نقل از : مسلم و ترمذى و نسائى . صحيح مسلم ، ج 8 ، ص 229 و فتح البارى ، ج 9 ، ص 10 و 11 .