و باز احمد به اسناد خود نقل مىكند كه از جابر سؤال شد : آيا پيامبر اكرم گفته بود : « لو كان لابن آدم واد من نخل تمنى مثله حتى يتمنى اوديه و لا يملأ جوف ابن آدم الا التراب » . آيا به نظر شما عجيب و ممتنع است كه شخصى دشتى از دارائى ( كه نشانه كثرت و فراوانى است ) و يا نخلستانهاى بزرگى داشته باشد ؟ آيا در طول تاريخ كم بوده‌اند كسانى كه دارائىهاى بسيار اندوخته‌اند ؟ پس عبارت : « لو كان لابن آدم » يا « لو ان لابن آدم » به چه معناست ؟ مگر « لو » در زبان عربى براى امتناع و استحاله نيست ؟ مگر اين راويان عرب زبان نبوده‌اند ؟ و آيا آشنايى هم با زبان عربى نداشته‌اند ؟ ! البته اين اعتراض با روايت احمد از ابن عباس و ترمذى از انس مرتفع مىگردد . روايات آنان تعبير « ذهب » را به جاى « نخل » يا « مال » دارد . كه كمى قابل قبول مىگردد كه بگوييم : « لو كان لابن آدم واديان من ذهب . . . » . وانگهى آرزو و تمناى ثروت زياد و دشتهاى دوگانه يا سه‌گانه طلا و غيره گناهى نيست ، تا نياز به توبه افتد . و در ادامه اين آيه بگويد : « و يتوب اللّه على من تاب » پس چه مناسبتى ميان آرزوى دشت طلا و قبول توبه توسط خداوند موجود است . براى اين كه به آشفتگى روايات بيشتر پى ببريد به موارد زير دقت كنيد : 1 - حاكم در مستدرك خود از ابو موسى نقل مىكند كه گفت : در گذشته سوره‌اى را مىخوانديم كه از حيث تعداد آيات آن را به سوره برائت تشبيه مىكرديم اين سوره را اينك فراموش كرده‌ام . و تنها اين آيه را از آن بخاطر دارم : « لو كان لابن آدم واديان من مال لابتغى ثالثا و لا يملأ جوف ابن آدم الا التراب » . در المنثور از طريق عده‌اى روايت فوق را به ابو موسى مىرساند . 2 - الاتقان با اسناد خود از ابو موسى نقل مىكند كه گفت : سوره‌اى مانند سوره برائت نازل شد و بعد نسخ گرديد . و تنها اين آيه از آن باقى ماند : « ان اللّه سيؤيد هذا الدين باقوام لاخلاق لهم و لو ان لابن آدم واديين لتمنى . . . » . 3 - ترمذى به اسناد خود از انس بن مالك نقل مىكند كه گفت : پيامبر اكرم فرمود : « لو كان لابن آدم واد من ذهب لاحبّ ان يكون له ثان و لا يملأ فاه الا التراب و يتوب اللّه على من تاب » . همان‌طوركه متوجه شده‌ايد روايات عايشه ، جابر ، انس و ابن عباس ، حديث « وادى و دو وادى . . . » را از سخنان و تشبيهات پيامبر اكرم - ص - مىدانند و آن