بأفواهكم ما ليس لكم به علم و تحسبونه هيّنا و هو عند الله عظيم » « 1 » مىفرمايد : « يك چيزهايى مىگوييد عادت هم شده به آن اهمّيّت نمىدهيد او را سبك مىشماريد اما پيش خدا خيلى بزرگ است » . قرآن مىفرمايد : « و لا تقف ما ليس لك به علم إنّ السّمع و البصر و الفؤاد كلّ اولئك كان عنه مسئولا » « 2 » يعنى ؛ پيروى از شكّ نكن ؛ پيروى از مظنّه نكن ؛ اگر چيزى را مىخواهى بشنوى و قبول كنى با استدلال باشد ؛ اگر چيزى را مىخواهى بشنوى و قبول كنى با استدلال باشد ؛ اگر چيزى را مىخواهى بگويى با استدلال باشد . و گرنه بدان در روز قيامت از چشمت ، از گوشت ، از دلت سؤال مىكنند و دل تو ، گوش تو ، چشم تو ، زبان تو در قيامت عليه تو شهادت مىدهند : « اليوم نختم على فواههم و تكلّمنا أيديهم و تشهد أرجلهم بما كانوا يكسبون » « 3 » « در روز قيامت ، زبان‌ها مهر مىشود . دست انسان ، پاى انسان ، زبان انسان ، گوش انسان ، دل انسان ، عليه او شهادت مىدهند » . 13 . مقتضيات امر به معروف و نهى از منكر 1 - 13 . انتقادپذيرى عامل مهمّ ديگرى كه مىتواند موجب پذيرش امر به معروف و نهى از منكر گردد و سعادت‌طلبى و حقيقت‌جويى مؤمنان را تضمين نمايد ، انعطاف‌پذيرى و به عبارت عاميانه ، لجوج نبودن و دست برداشتن از

--> ( 1 ) . « آن‌گاه كه شما آن سخنان منافقان را از زبان يكديگر تلقّى كرده و حرفى بر زبان مىگوييد كه علم به آن نداريد و اين كار را سهل و كوچك مىپنداريد در صورتى كه نزد خدا بسيار بزرگ است » . ( نور / 14 ) . ( 2 ) . « و هرگز دنبال آنچه علم و اطمينان ندارى نرو كه ( در پيشگاه حكم خدا ) چشم و گوش و دل همه مسئولند » . ( إسراء / 36 ) . ( 3 ) . « امروز است كه بر دهان آن كافران مهر خموشى نهيم و دستهايشان با ما سخن گويد و پاهايشان به آنچه كرده‌اند گواهى دهد » . ( يس / 65 ) .