الشيخ حسين المظاهري

6

اخلاق در توحيد (فارسى)

توحيد را به اقسامى منقسم كرده‌اند : 1 - توحيد ذاتى 2 - توحيد صفاتى 3 - توحيد افعالى 4 - توحيد عبادى با دقت كاملى همين چهار قسم نيز به اقسام ديگر تقسيم مىشوند . كه انشاءا . . . به مرور زمان دربارهء آنها بحث خواهيم كرد . مراد از تتوحيد ذاتى يعنى واجب‌الوجودى در اين دنيا نيست مگر « الله » كه كلمهء توحيد دلالت بر آن دارد . « لا إله الا الله » يعنى واجب‌الوجودى در اين عالم جز خدا نيست و وقتى « اشهد ان لا إله الا الله » مىگوئيم بر اين نوع توحيد شهادت مىدهيم . اين نوع توحيد كه رنگ كلامى و فلسفى دارد اثباتش كار آسانى است براى اينكه تصور دو واجب‌الوجود مساوى با امكانى بودن هر دوى آنهاست . يعنى اينكه هر دو ممكن تلقى مىشوند . واجب‌الوجود يعنى آن وجود مالايتناهى به قول اينها وجود مالايتناهى عدتاً و شدتاً و مدتاً . اگر فرض كرديم دو واجب‌الوجود موجودند يعنى محدود اگر حساب دو به ميان آمد هر دو محدود مىشود . لذا تصور