دارند ، براى خود مى خواهند و ديگران ، اگر قلم دارند ، اگر قدم دارند ، اگر عقل دارند ، اگر فتانت دارند و اگر شعور دارند براى خود مى خواهند و ديگران . از اين هم لذت مى برند . چه لذتى ! قرآن مى فرمايد : اين لذتها قابل وصف نيست : « فَلا تَعلَمُ نَفسٌ ما أُخفِىَ لَهُم مِن قُرَّةِ أَعيُنٍ » . اين ذيل آيه را فقط به بهشت معنى نكنيد . اصلًا در اين گونه آيات و روايات ، بهشت از اينجا شروع مىشود . بهشت اميرالمومنين كِى بود ؟ دل شب ، بهشت امام حسين كجا بود ؟ گودال قتلگاه . بهشت زينب مظلوم كجا بود ؟ پشت دروازه كوفه ، نشسته و با تيمم نماز شب خواندن . در شام عاشورا با آن همه مصيبتها نماز شب خواندن لذت زينب كجا بود ؟ وقتى كه در مجلس ابن زياد بلند شود و بگويد : « ثَكَلَتكَ أُمُّكَ يابنَ مَرجانَةِ ما رَأيتُ إلّا جَميلًا » « 1 » اين بهشت ، بهشت عادى نيست . ما يك بهشت عوام داريم كه عموم مردم آن جايند . خيلى ها به اين بهشت مى روند . به قول بابا طاهر : خداوندا ، به حق هشت و چارت ز ما بگذر شتر ديدى ، نديدى « 2 » بهشت حيوانى ، بهشت عادى و بالاتر از آن ، بهشت عدن است و بهشت رضوان كه براى خواص است ، اما بعضى بهشت عند الله دارند كه از اينها هم بالاتر است . « إنَّ المُتَّقينَ فى جَناتٍ وَ نَهَرٍ فى مَقعَدٍ صِدقٍ عِندَ مَليكٍ مُقتَدِرٍ » « 3 » بهشت معمولى براى اينها كوچك است . سعه وجودى اينها با بهشت معمولى سازگار نيست . با بهشت عدن و رضوان هم نمى خورد . بهشت عدن و رضوان هم براى اينها تنگ است . سعه وجودى اينها بيش از اينهاست . پس جاى اينها كجاست ؟ « يا أيَّتُها النَّفسُ المُطمَئِنَّةُ ارجعى إلى رَبِّكِ » « 4 » ؛ نگوييد فقط دم مرگ نه . الفاظ قرآن

--> ( 1 ) - مُقدَّم ، مقتل الحسين ( ع ) ، دارالكتاب الاسلامى لبنان ، ص 324 ( 2 ) - ديوان باباطاهر ، به تصحيح و مقدمه الهى قمشه اى ، ص 67 ( 3 ) - يقيناً پرهيزگاران در باغها و نهرهاى بهشتى جاى دارند ، در جايگاه صدق نزد خداوند مالك مقتدر . ( قمر / 54 - 55 ) ( 4 ) - تو اى روح آرام يافته ! به سوى پروردگارت باز گرددرحالى كه هم تو از او خشنودى وهم او از تو خشنود است . ( فجر / 27 - 28 )