« ضرورت شناخت » بخشهاى سه گانهء دين از آنچه گذشت ، روشن مىشود كه هر انسان ديندار و دين باورى بايد به اندازهء وسعت علمى و فراخور وجودى خود ، در جستجوى « معرفت دينى » و شناخت صحيح دين باشد و دستِ كم ، با اصولِ كلّى بخشهاى سه گانهء دين ، آشنا گردد و از آن آگاهى يابد . به هر ميزان كه اين آشنايى و آگاهى ، در « ذهن » و « جان » و « عمل » آدمى ، گسترش و ارتقاء پيدا كند ، به همان ميزان ، « فرهنگ » و « فطرت » و « هويت » او ، شكوفا و پويا و بالنده و شكوهنده خواهد شد ، تا آنجا كه به مقام والاى « كمالات توحيدى » دست خواهد يافت و آنگاه « خداگونه » خواهد شد و به بيانِ سعدى شيرين سخن : رسد آدمى به جايى كه به جز خدا نبيند * بنگر كه تا چه حدّ است مقام آدميّت « رسالهء توضيح المسائل » ، در بردارندهء يك بخش دين در طول ساليان درازى كه « رسالهء توضيح المسائل » به شكل معمول ، بر طبق فتاواى مراجع عظامِ تقليد « اعلى اللَّه كلمتهم » ، منتشر مىشده است ، اين رساله‌ها ، تنها مشتمل بر احكام فقهى - و آن هم معمولًا نه به صورت كامل ، بلكه بيشتر در محدودهء مسائل فردى و احكام شخصيّه - بوده و به اين لحاظ ، مسائل فراوانِ ديگرى ، چه در بخش فقهى ، از قبيل مسائل اجتماعى و حكومتى و مسائل مستحدثه ، و چه در دو بخش ديگر دين يعنى اعتقادات و اخلاقيّات ، در رساله‌هاى عمليّه نمىآمده است ، در حالى كه « رسالهء توضيح المسائل » ، جلوهء آشكار ديندارى در صحنهء انديشه و عمل مؤمنان است و از اين جهت ، داراى اهميّت شايان توجّه است ، چرا كه مؤمنين از يك سو بر حسب ايمان و دين باورىِ خود ، خويشتن را موظّف به انجام فرائض و ترك نواهى الهى مىدانند و از سوى ديگر قدرت علمىِ « اجتهاد » و دانش فنّىِ « استنباطِ » مسائل و تكاليف شرعى ، اعتقادى ، و اخلاقى خود را از منابع اصيل اسلامى ندارند و از اين رو براى شناخت اين وظايف سه گانه ، به دين شناسان و خبرگان در امر معرفت دينى ، يعنى به مجتهدانِ جامع الشرايط و مراجع تقليد ، مراجعه مىكنند و از آنان ، پاسخ سئوالات و راه حلّ مشكلات دينى خود را طلب مىنمايند . بنابراين ، حقّ ، آن است كه رساله‌هاى عمليّه ، علاوه بر دارا بودن احكام شرعىِ مكلّفين - چه