الشيخ محمد علي الگرامي القمي
109
مذهب تشيع، آينده تاريخ بشريت (فارسى)
است نسبت به اسماء و صفات ، اسماء و صفات قدر است در مقايسه با ذات . اسماء و صفات قضاء است در مقايسهء با عالم عقول . عالم عقول قدر است در مقايسه با آنها ، عالم عقول قضاء هستند در مقايسه با عالم ملكوت ، عالم ملكوت قدرند نسبت به آنها ، براى اينكه قضاء مرحلهء جمع الجمعى است . قدر مرحله تفصيلى در مقايسه با جمع الجمع . كه هر تفصيلى خواه ناخواه يك حدّ و حدودى پيدا مىكند . اسماء و صفات هم در مقام جدا كردن مفهومى يك حدودى دارند ولى در ذات حدود نيست . در زيارت جامعهء كبيره هم اين مسائل خيلى زياد ذكر شده است كه حالا فقط اشاراتى خواستم عرض كنم كه تمام خلقت اين طورى است . گاهى سؤال مىشود كه آيا اهل بيت ( ع ) كه حوايج انسان را مىدهند ، يعنى از خدا مىخواهند كه خدا بدهد ؟ مىتوان گفت كه نه ، خودشان مىدهند نه در مقابل خدا ، بلكه خدا به آنها اختيار داده مثل اينكه شما به يك نفر پول مىدهيد مىگوييد آقا اين هزار تومان دستت باشد . اگر يك فقيرى ديدى هرطور خودت صلاح ديدى به او بده ، نه اينكه به هر فقيرى خواستى بدهى اول با من مشورت كن . خداوند خودش ديد و نظر اينها را مىداند و مىداند اينها اشتباه نمىكنند ، به آنها اختيار مىدهد ، ادله داريم .