مسئله 3178 - در مواردى كه مبلغ ديه كمتر از مخارج جرّاحى - از خرج عمل و بيمارستان و غيره مىباشد ، بايد ديه يا مخارج هر كدام كه بيشتر مىباشد پرداخت شود . مسئله 3179 - اگر انسان كسى را مجروح كرد يا به او ضربه و سيلى زد ، ديه را بايد به خود او بدهد ، ولى اگر بچّه يا ديوانه‌اى را بزند ، به نحوى كه ديه واجب شود ، ديه را بايد به ولى شرعى او بدهد تا به مصرف او برساند ، و اگر پدر يا مادر بچّه ، او را به قدرى بزند كه بميرد ، ديه او را بايد به ورثه ديگر بچّه بدهد ، و به خود او چون قاتل است از ديه چيزى نمىرسد و اگر به غير كشتن ضربه‌اى بزند كه ديه دارد ، ديه را براى خود بچّه مىگذارند . پدر و در نبود او جدّ به اقتضاء ولايتشان فقط مىتواند چند ضربه‌اى به عنوان ادب كردن بزند و بايد رعايت احتياط بشود . مسئله 3180 - ديه مقتول ، جزوى از تركه او محسوب است ، و در درجه اوّل به مصرف بدهكاريهاى او مىرسد ، و از باقيمانده ، يك سوّم آن به مصرف وصيّت‌هاى او مىرسد ، و اگر چيزى باقى ماند بين ورثه او تقسيم مىشود . و زن و شوهر نيز سهم خود را مىبرند . و برادر و خواهر مادرى از آن ارث نمىبرند ، بلكه بنابر مشهور هيچ يك از خويشان مادرى از ديه ، ارث نمىبرند . مسئله 3181 - ولى مقتول كه حقّ قصاص دارد كسى است كه از او ارث مىبرد ، جز زن و شوهر نسبت به هم ، كه در اين حقّ شركت ندارند ، هر چند از ديه ارث مىبرند ، بلكه شركت برادر و خواهر مادرى و ساير خويشان مادرى نيز محلّ اشكال است ، و مقتضاى بعضى اخبار اين است كه زن به طور كلّى حقّ قصاص ندارد ، و به هر حال احتياط در باب قصاص مطلوب است . مسئله 3182 - اگر كسى به حيوان حلال گوشت كسى ، يا حيوان حرام گوشت او كه ارزش دارد ضربه‌اى بزند يا جايى از بدنش را به درد ، بايد تفاوت قيمت سالم و معيوب آن را به صاحبش بدهد . و اگر آن را تلف كند ، بايد همه قيمتش را بدهد . و اگر آن را ذبح شرعى نمايد صاحب حيوان مىتواند تفاوت قيمت حيوان زنده و حيوان ذبح شده را مطالبه نمايد ، و اگر حيوان ذبح شده را نخواهد و قيمت همه حيوان را مطالبه كند ، بنابر احتياط واجب ذبح كننده بايد او را راضى كند .