عز الدين حسينى زنجانى
55
حكمت فاطمى (تلخيص شرح خطبه حضرت زهرا ع) (فارسى)
مولاى متقيان على عليه السلام مىفرمايد : وَ لَو أنَّ النَّاسَ حينَ تَنزِلُ بِهِم النِقَمُ و تزُولُ عَنهُم النِعمُ فَزِعُوا إلى رَبِّهم بِصدقٍ مِن نيّاتِهِم وَ وَله مِن قُلوبِهم لَرَدَّ عَلَيهِم كُلَّ شارِدٍ وَ أصلَحَ لَهُم كُلَّ فَاسِدٍ ؛ اگر مردم وقتى كه بدبختىها به آنان رو آورده و نعمتهاى الهى از آنان زايل مىشود با صدق نيت و دلى آكنده از شوق به خدا رو آورند ، خدا هر نعمتِ از دست رفته را باز مىفرستد و هر فاسدى را اصلاح مىفرمايد . متن : و اسْتَحمَدَ إلىالخلائِقَ بأَجزالِها وثنى بالندبِ إلى أَمثالها ؛ با كامل نمودن نعمتها ، خواستار ستايش از مخلوق گرديد و دعوت مكرر به همتاى آننعمتها ( در آخرت ) نمود . شرح : حمد به معناى ستايش در برابر نيكىهايى است كه با اختيار از كسى صادر شود ؛ خواه آن احسان و نيكى به ستايشگر برسد يا نه . اما شكر به معناى سپاسگزارى در برابر نعمت و احسانى است كه به شخص سپاسگزار رسيده باشد . در شرح اين قسمت دو نكته بايد روشن شود : 1 . چرا نيكىها و نعمتهايى را كهتنها به شخص مربوط نيست و همگانى است بايد ستايش نمود ؟ 2 . چگونه خود كمال نعمتها و فراتر بودن كثرت آنها از حد شمارش خواستار ستايش است ؟ . چنان كه از جملهء استحْمَدَ إلى الخلائِق بأجزالها ، استفاده مىشود و خود اكمال و اتمامنعمت خواستار حمد است و حال آنكه خواستن معمولًا با زبان و يا نوشتن صورت مىگيرد ؟