السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
48
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
صحيح نيست يا مكلّف ، بين مسحِ جبيره و غَسل آن مخيّر است . برخى احتياط واجب را در جمع بين هردو دانستهاند . « 9 » در مسح جبيره در محل غَسل ، بنابر مشهور ، مسح بايد بر تمام جبيره صورت گيرد و نيز رطوبت آب به همهء جبيره برسد و صرف كشيدن دستِ تر بر آن كفايت نمىكند . « 10 » هرچند برخى آن را كافى دانستهاند . « 11 » اگر جبيره در محلّ مسح باشد در صورت امكان بايد برداشته و مسح بر پوست صورت گيرد . در صورت عدم امكان ، آيا مسح بر جبيره متعيّن است يا اينكه بايد مسح تكرار شود تا آب به پوست برسد ، مسئله اختلافى است . بسيارى مسح بر جبيره را متعيّن ، و برخى احتياط واجب را در جمع بين آن دو دانستهاند . « 12 » اگر مسح بر جبيره به جهت نجاست آن يا مانعى ديگر ممكن نباشد آيا واجب است پارچهاى پاك به گونهاى بر آن نهاده شود كه جزء جبيره محسوب گردد و سپس با رطوبت دست بر آن مسح شود يا شستن طراف جبيره در صورتى كه جبيره در موضع غَسل باشد كفايت مىكند و يا تيمم واجب است ، اختلاف مىباشد . گروهى گفتهاند : اگر پارچهء پاك به گونهاى قرار داده شود كه جزء جبيره محسوب گردد ، مسح آن كافى است ، در غير اين صورت ، احتياط در جمع بين آن و تيمّم است . برخى نيز مطلقا احتياط را در جمع دانستهاند . « 13 » هرگاه اندازهء جبيره از جراحت بيشتر باشد ، مقدار اضافى نيز چنانچه در حدّ متعارف باشد مسح مىشود ، « 14 » اما اگر بيش از حدّ متعارف باشد ، در صورت امكانِ برداشتن آن ، بايد برداشته و مقدار زايد شسته شود و در صورت عدم امكان ، در اينكه تيمّم متعيّن است يا خير ، اختلاف است . گروهى احتياط واجب را در مسح و سپس تيمّم دانستهاند . « 15 » آيا بر جبيرهاى كه تمامى عضو را دربرگرفته احكام جبيره جارى مىشود يا نه ؟ برخى بر جريان تصريح كردهاند . گروهى نيز احتياط واجب را در جمع بين وضو و تيمّم دانستهاند . اگر جبيره بر همهء اعضا باشد در جريان احكام جبيره بر آن يا انتقال به تيمّم ، اختلاف است . « 16 »
--> ( 9 ) جواهر الكلام 2 / 296 ؛ العروة الوثقى 1 / 439 - 440 * ( 10 ) العروة الوثقى 1 / 439 - 440 ؛ مستمسك العروة 2 / 537 - 538 . ( 11 ) العروة الوثقى 1 / 453 . ( 12 ) مستمسك العروة 2 / 539 - 540 . ( 13 ) جواهر الكلام 2 / 300 ؛ العروة الوثقى 1 / 440 - 441 ( 14 ) جواهر الكلام 2 / 300 . ( 15 ) العروة الوثقى 1 / 444 . ( 16 ) 442 - 443 ؛ مستمسك العروة 2 / 540 .