السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

41

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

جان دادن - - ) احتضار جاندار جاندار : داراى روح . از آن در بابهاى صلات ، تجارت و ديات سخن گفته‌اند . صلات : نمازگزاردن در مقابل تصوير جاندار بنابر مشهور مكروه است . « 1 » تجارت : ساختن مجسّمهء جاندار - اعم از انسان و حيوان - حرام و دريافت مزد براى ساختن آن باطل است ( - - ) مجسمه ) . در حرمت نقاشى جانداران اختلاف است « 2 » ( - - ) تصوير ) . ديات : بنابر تصريح برخى ، اگر كشتى در شُرُف غرق شدن باشد و با سبك شدن آن اميد نجات برود ، واجب است براى حفظ جانداران ابتدا غير جانداران به دريا افكنده شوند . در مرحلهء بعد در صورت توقّف حفظ جان انسانها بر انداختن حيوانات ، حيوانات به دريا افكنده مىشوند . « 3 » ( - - ) روح ) جانور - - ) حيوان جانى - - ) جنايت جاه جاه : مقام و منزلت اجتماعى . عنوان ياد شده به مناسبت در باب نكاح و صدقات به كار رفته است . در خصوص زوجهء صاحب جاه كه متعارف براى وى داشتن خدمتكار است ، خادم جزو نفقهء او به شمار مىرود كه زوج بايد آن را فراهم كند « 1 » ( - - ) نفقه ) . بذل جاه براى كسى كه مىتواند به سبب آن گرهى از كار مؤمنى بگشايد و حاجت او را برآورد مستحب است . « 2 » ( - - ) اشراف ) جاهل - - ) جهل جاهل قاصر جاهل قاصر : جاهل معذور ( - - ) جهل ) .

--> ( 1 ) جواهر الكلام 8 / 383 . ( 2 ) 22 / 41 - 42 ؛ كتاب المكاسب 1 / 183 - 188 ؛ فقه الصادق 14 / 218 . ( 3 ) مسالك الافهام 15 / 383 . 1 جواهر الكلام 31 / 332 . 1 28 / 133 ؛ الدروس الشرعية 1 / 255 .