السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
96
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
آب در شك بين اطلاق و اضافه ، نه مطلق ( - - ) آب مطلق ) به شمار مىرود ، نه مضاف ( - - ) آب مضاف ) . بنابراين ، رافع حدث ( - - ) حدث ) و پاك كنندهء نجس نيست و اگر آب ، قليل ( - - ) آب قليل ) باشد به ملاقات با نجاست ، نجس مىشود و اگر به اندازهء كرّ ( - - ) آب كرّ ) باشد نجس نمىشود ، البته برخى در اين صورت نيز حكم به نجاست كردهاند . « 2 » اگر كسى جز آب مشكوك بين اطلاق و اضافه ، آبى در اختيار نداشته باشد ، در اين كه بايد براى نماز تيمّم كند و يا بين تيمّم و وضو جمع نمايد ، اختلاف است . « 3 » در اين كه آب مشكوك از حيث دارا بودن منبع - كه سبب اعتصام ( - - ) اعتصام ) آن است - و نيز از حيث كرّ و قليل بودن ، با ملاقات نجاست نجس مىشود يا نه ، اختلاف است . « 4 » آبى كه طهارت و نجاست آن مشكوك است ، حكم آب طاهر و آبى كه مباح بودن آن مشكوك است حكم آب مباح را دارد . « 5 » آب مضاف آب مضاف : آب آميخته با چيزى يا گرفته شده از چيزى . به آبى در فقه مضاف گفته مىشود كه با چيزى مانند گل آميخته يا از چيزى مانند گل و ميوه گرفته شده باشد . مقابل آن ، آب مطلق ( - - ) آب مطلق ) است . از آن در باب طهارت بحث شده است . آب مضاف در صورت پاك بودن اصل آن ، پاك است ، ولى پاك كنندهء نجس و بر طرف كنندهء حدث ( - - ) حدث ) نيست . آبى كه پيش از اين مضاف بوده و هم اكنون معلوم نيست مطلق شده يا نه ، مضاف محسوب مىشود . آب مضاف با ملاقات با نجاست نجس مىشود ؛ هر چند زياد باشد ، ولى چنانچه با فشار از بالا به پايين يا از پايين به بالا - مانند فوّاره - در جريان باشد ، با نجس شدن قسمت پايين در صورت نخست و قسمت بالا در صورت دوم ، بالا و پايين آن نجس نمىشود ؛ زيرا به نظر عرف ، بالا و پايين آن ، دو آب به شمار مىرود . « 1 »
--> ( 2 ) 28 و توضيح المسائل مراجع / م 51 . ( 3 ) العروة الوثقى 1 / 51 . ( 4 ) 33 و 36 . ( 5 ) 49 . 1 العروة الوثقى 1 / 26 - 28 .