السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)

205

خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)

و در كتاب « الجامع الصغير » چنين روايتش مىكند : « من شهر دانشم و على در آن است ، پس هر كس دانش را خواهد ، بايد از آن در بيايد . عق ، عد ، طب ، ك ( عقيلى ، ابن‌عدى ، طبرانى ، حاكم ) . » « 1 » و در كتاب « الدرر المنتثرة في الأحاديث المشتهرة » گويد : « حديث « أنا مدينة العلم و علىٌ بابها » ترمذى از حديث على نقل كرده و گفته است : منكر است و بخارى هم آن را انكار كرده و حاكم در مستدركش از حديث ابن‌عبّاس نقل كرده و گفته است : صحيح است . ذهبى گويد : بلكه ساختگى است . و ابوزرعة گويد : چه بسيار مردمى كه درباره‌ى آن مفتضح شدند و يحيىبن‌معين گويد : اصلى ندارد . و ابوحاتم و يحيى بن‌سعيد همچنين گفته‌اند . دارقطنى گويد : ثابت نيست . و ابن‌دقيق‌العيد گويد : آن را اثبات نكرده‌اند . ابن‌جوزى آن را در الموضوعات آورده است . حافظ ابوسعيد علايى گويد : درست آن است كه اين حديث ، به اعتبار راويانش حسن مىباشد ، نه صحيح و نه ضعيف است چه رسد به آن كه ساختگى باشد . گويم : و شيخ الاسلام ابن‌حجر هم در فتوايش چنين گفته است و سخن علايى و ابن‌حجر را بسط داده‌ام ، در تعليقاتى كه درباره الموضوعات نوشته‌ام . » « 2 » و در كتاب « تاريخ الخلفاء » گويد : « بزّار و طبرانى در كتاب « المعجم الأوسط » از جابربن‌عبداللَّه آن را نقل كرده‌اند و ترمذى و حاكم از على نقل كرده‌اند كه گفت : رسول‌خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : « أنا مدينة العلم و علىّ بابها . » اين حديثى حسن است ، نه

--> ( 1 ) . الجامع الصغير من احاديث البشير النذير بشرح المناوى 3 / 47 . ( 2 ) . الدرر المنتثرة في الاحاديث المشتهرة : 23 .