السيد علي الحسيني الميلاني

65

جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى)

و بيشترين شيعه را در آن ايام منطقه جبل عامل دارا بود » . « 1 » و از اين جاست كه سيد صدر عاملى - در بحث برترى علم كلام - مىگويد : « اول كسى كه به علم كلام پرداخته ، مولاى بزرگوار و پيشواى گذشتگان ، صحابى رسول اللَّه صلى اللَّه عليه وآله جناب ابوذر غفارى ، رضى اللَّه عنه است » سپس به شرح شيعه شدن اهالى جبل عامل به دست ابوذر غفارى مىپردازد . « 2 » 7 . علم كلام سبب شكست مسلمين ؟ روشن شد كه موضوع علم كلام ، اصول دين است ، كه آن شامل توحيد ، صفات پروردگار ، نبوت ، شرايط آن ، پيامبر و اوصياء او ، معاد و غير از اين موارد مىشود و هدف از آن در درجهء اول شناخت اين اصول است و مرحله بعد دعوت ديگران به اين اصول از راه حكمت و موعظهء نيكو . چگونه علم كلام باعث شكست مسلمين در مقابل دشمنان اسلام مىشود ؟ ! وقتى اصول عقائد بر حق استوار شود و هدف از مباحث اعتقادى رسيدن به حقيقت باشد و بحث كنندگان از مسلمانان - به ويژه در مرحلهء گفتگو و مناظره با ديگر مذاهب - عدل و انصاف ، اخلاق خوب را رعايت نمايند و به قواعدى كه براى مناقشات علمى و مناظره قرار داده‌اند پاىبند باشند ، علم كلام بهترين عامل سرافرازى مسلمين در برابر دشمنان و اتحاد در ميان خود مسلمانان است . . . . اما وقتى هدف از علم كلام چيره شدن بر طرف مقابل باشد به هر قيمتى حتى با فحش و ناسزاگويى ، شكى نيست كه اين روش راه به جايى نخواهد بود و به زودى موجب متلاشى شدن اتحاد مسلمين و پراكندگى صفوف و شكست خوردن در مقابل

--> ( 1 ) . أمل الآمل فى علماء جبل عامل : 1 / 13 . ( 2 ) . تأسيس الشيعه لعلوم الاسلام : 351 .