الميرزا جواد التبريزي
274
استفتائات جديد (1385ش) (فارسى)
إِحياء موات ( 1249 ) - شخصى با 15 سال تلاش فراوان و مخارج بسيار ، از زير كوه سنگى ، براى زراعت و آبيارى آب بيرون آورده ، آيا آن را مالك است يا از انفال و مشتركات مىباشد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ كسى كه زمين را حفر كرده و آب را خارج نموده ، مالك آب است ؛ و مقررات مربوط به حفظ نظام نيز بايد رعايت شود ، و الله العالم . ( 1250 ) مزرعهاى كه آب آن مىخشكد و قريب بيست سال زمينهاى آن بدون كشت و زرع مىماند آيا از ملكيت مالك اوّلى خارج مىشود يا خير ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه مالك اوّلى اعراض ننموده ، زمين به ملكيت او باقى است ، و الله العالم . ( 1251 ) چاه آبى را چند نفر بطور شراكتى حفر مىكنند و شراكت به اين صورت است كه نصف آن مال يك نفر و بقيه مال عدهاى ديگر ، آن يك نفرى كه نصف را مالك است خودش كار نمىكند بلكه افرادى را سر كار مىگذارد و زمينهاى بايرى را آباد مىكنند ، در حال حاضر مقدارى زمين را درختكارى كردند و مقدارى زمين هست كه قريب بيست سال قبل يكدفعه كشت شده و از آن زمان تا به حال ديگر كشت نشده ، آيا اين زمين كه الآن به صورت باير افتاده است ملك كسى است كه بيست سال قبل يكدفعه كشت كرده يا خير ؟ و اگر ملك او نيست اهل آن آبادى مىتوانند آن را تصرف كنند يا خير ؟