الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني
179
نويد امن و امان (فارسى)
ديگر و آراء و نظر دانشمندان قديم و جديد و تجربه ، همه پشتيبان و مؤيد عقيدهء ما مىباشند . تفاوت و اختلاف مخلوقات در عمر و طول عمر بشر و قياس آن باستثنائات بايد در نظر داشت كه در عالم آفرينش از مجرّدات و مادّيات و انواع و افراد آنها مخلوقات استثنائى « 1 » و منفردى وجود دارد كه بين آنها و موجوداتى كه با آنها در يك رشته و تحت يك نوع يا فصل مىباشند فاصله و تفاوت بسيار ديده مىشود و چون انس ما با همان موجودات يك نواخت و كم تفاوت است ، در نظر ما وجود اين افراد آن هم در صورتى كه فاصله و تفاوت زياد باشد استثناء و شگفتانگيز است . خواه اين فاصله و استثناء از جهت طول يا عرض يا حجم يا وزن يا خصوصيات معنوى و روحى و جهات ديگر باشد و خواه بر ما علّت آن استثناء معلوم باشد و آن را تحت يك قانون از قوانين ظاهرى يا خفى بشناسيم يا علّت آن بر ما معلوم نباشد .
--> ( 1 ) - البته غرض از تعبير استثنائى و منفرد در اينجا اين نيست كه استثناء براساس قاعده و قانونى نيست و مثل استثنائات عرف ما تبعيض بىجهت و بىمصلحت باشد ، بلكه اين استثنائات نيز طبق نواميس خاصه و سنن الهى ظاهر مىشود و اطلاق استثناء بر اين گونه پديدهها از جهت اين است كه به حسب معتاد و سابقعه و اطلاعات ما بهندرت ديده مىشوند . از نظر ما ظهور فلان ستاره يا حادثه جوّى يك امر استثنائى و بىسابقه است اما از نظر كسى كه به اوضاع و احوال و حركات ستارگان و منظومهها عالم است يك امر باسابقه است كه مكرّر در دوران صدها هزار سال جهان روى داده است .