و نيز در روايت حسن بن على بن فضّال است كه وقتى آن حضرت خبر از غيبت امام ، پس از وفات امام حسن عسكرى عليه السّلام داد پرسيد براى چه ؟ حضرت رضا عليه السّلام فرمود : براى آنكه در گردن او بيعت براى كسى نباشد چون به شمشير قيام كند . تخليص و امتحان يكى از مصالح غيبت ، تخليص و آزمايش و امتحان مرتبهء تسليم و معرفت و ايمان شيعيان است . چنانچه مىدانيم و عمل و شرع و آيات و احاديث بر آن دلالت دارد ، يكى از سنن الهى كه همواره جارى و برقرار بوده و هست ، امتحان بندگان و انتخاب صلحا و زبده‌گيرى و بزگزيدن است . زندگى و مرگ ، بينوائى و توانگرى ، تندرستى و بيمارى ، جاه و مقام ، داشتن و نداشتن هر نعمت و گردش هر حالت ، مصائب و مكاره ، خوشحالىها و شادمانىها ، همه وسائل تخليص و تربيت و امتحان و ارتياض و براى ظهور كمالات و فعليّت استعدادات و نمايش شخصيّت و ايمان و صبر و استقامت افراد و درجه حضور و تسليم آنها در اطاعت اوامر خداوند جهان است . بطور كه از اخبار استفاده مىشود به دو جهت امتحان به غيبت حضرت مهدى عليه السّلام از شديدترين امتحانات است « 1 » : جهت اول : چون اصل غيبت كه بسيار طولانى مىشود ، بيشتر مردم

--> ( 1 ) - مراجعه شود به كتاب منتخب الاثر تأليف نگارنده ، فصل 2 ، باب 28 و 47 .