برگشتن مالى كه بتواند با آن زندگى كند نداشته باشد . و وجوب حج در اين صورت دو شرط دارد : 1 - آنكه اگر مالى نداشته باشد كه براى مخارج عيالات خود در مدتى كه در سفر حج است بگذارد و چنانچه حج نرود ، مىتواند مخارج آنها را بپردازد . بذل كننده بايد مخارج عيالات او را در اين مدت بپردازد و گرنه حج واجب نيست . 2 - آنكه قرض نداشته باشد يا آنكه موعد ادا آن نرسيده باشد ، يا طلبكار راضى به تأخير اداء باشد ، يا آنكه اگر حج برود تمكّن از اداء آن داشته باشد ، يا آنكه اگر نرود هم نمىتواند اداء نمايد ، پس اگر قرض دارد و موعدش رسيده و طلبكار هم راضى به تأخير نيست ، در صورتى كه حج برود نمىتواند اداء كند و اگر نرود مىتواند اداء كند حج بر او واجب نيست . مسأله 45 - هرگاه شخصى براى شخصى مالى وصيت كند كه با آن مال حج نمايد ، در صورتى كه آن مال به مقدار هزينهء حج و خرج زندگى عائلهء وى باشد ، پس از مردن موصى حج بر موصى له واجب مىشود ، و همچنين است اگر شخصى مالى را براى حج وقف يا